The Bear Film by Jean Jacques Annaud

Το βλέμμα του Οδυσσέα: η υπαίθρια συναυλία μες στην ομίχλη, στο Σαράγεβο

«Καμία ταινία δεν δίνει μηνύματα. Οι ταινίες που σέβονται το θεατή, είναι γεμάτες ερωτήματα – τις περισσότερες φορές, αναπάντητα. Η πραγματική λειτουργία μιας ταινίας είναι η συνάντηση δύο βλεμμάτων: του βλέμματος του σκηνοθέτη με το βλέμμα τού θεατή. Χωρίς τη συνάντηση αυτή των βλεμμάτων, η ταινία δεν υπάρχει. είναι απλώς σελιλόιντ.»

Θόδωρος Αγγελόπουλος

Τρύπες - Στην τροχιά των χαμένων

Ενδοσχολικές εξετάσεις: Στις 15 Ιουνίου 2015 το β1/β2 του γυμνασίου Μανιάκων θα δοκιμαστεί με γραπτές - προαγωγικές εξετάσεις στο μάθημα της ΜΕΣΑΙΩΝΙΚΗΣ ΚΑΙ ΝΕΟΤΕΡΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ. Για τυχόν απορίες, διευκρινίσεις μπορείτε να διατυπώσετε σχετικές ερωτήσεις χρησιμοποιώντας τα σχόλια στο κάτω μέρος της ανάρτησης. Καλή δύναμη και καλή επιτυχία...

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ: ΟΙ ΠΡΩΤΟΙ ΑΙΩΝΕΣ ΤΟΥ ΒΥΖΑΝΤΙΟΥ (330-717)
I. Η ΜΕΤΕΞΕΛΙΞΗ ΤΟΥ ΡΩΜΑΪΚΟΥ ΚΡΑΤΟΥΣ
1. Από τη Ρώμη στη Νέα Ρώμη
http://history-logotexnia.blogspot.gr/2014/09/330-717-1.html

II. ΕΞΩΤΕΡΙΚΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΑΝΑΔΙΟΡΓΑΝΩΣΗ ΤΟΥ ΚΡΑΤΟΥΣ
1. Ο Ιουστινιανός και το έργο του
http://history-logotexnia.blogspot.gr/2014/09/i-1.html

2. Ο Ηράκλειος και η δυναστεία του (610-717): 
Εσωτερική μεταρρύθμιση και αγώνας επιβίωσης
http://history-logotexnia.blogspot.gr/2014/09/2-o-610-717.html











ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΤΡΙΤΟ: ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΤΗΣ ΜΕΓΑΛΗΣ ΑΚΜΗΣ ΤΟΥ ΒΥΖΑΝΤΙΟΥ (717-1025)
I. ΠΑΓΙΩΣΗ ΤΗΣ ΒΥΖΑΝΤΙΝΗΣ ΚΥΡΙΑΡΧΙΑΣ ΣΤΑ ΒΑΛΚΑΝΙΑ ΚΑΙ ΤΗ Μ. ΑΣΙΑ
1. Η διαμόρφωση της μεσαιωνικής ελληνικής βυζαντινής αυτοκρατορίας
http://history-logotexnia.blogspot.gr/2014/10/1_17.html

2. Η μεταβατική εποχή: Οι έριδες για τη λατρεία των εικόνων

http://history-logotexnia.blogspot.gr/2014/10/2_22.html

3. Η βασιλεία του Μιχαήλ Γ' και η αυγή της Νέας Εποχής
http://history-logotexnia.blogspot.gr/2014/11/3.html

5. Η Βυζαντινή Εποποιία. Επικοί αγώνες και επέκταση της Αυτοκρατορίας
http://history-logotexnia.blogspot.gr/2014/11/5.html





ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΤΕΤΑΡΤΟ: ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΤΗΣ ΚΡΙΣΗΣ ΤΟΥ ΒΥΖΑΝΤΙΟΥ (1025-1453)
I. Η ΕΞΑΣΘΕΝΗΣΗ ΤΟΥ ΒΥΖΑΝΤΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟ ΣΧΙΣΜΑ ΜΕ ΤΗ ΔΥΣΗ
1. Η κρίση και οι απώλειες της αυτοκρατορίας κατά τον 11ο αιώνα (1025-1081) 
http://history-logotexnia.blogspot.gr/2014/12/1-11-1025-1081.html

2. Οι Κομνηνοί και η μερική αναδιοργάνωση της αυτοκρατορίας
http://history-logotexnia.blogspot.gr/2014/12/2-o-k.html

3. Η ενετική οικονομική διείσδυση και το σχίσμα των Εκκλησιών
http://history-logotexnia.blogspot.gr/2014/12/3-h-e.html

II. 01 ΣΤΑΥΡΟΦΟΡΙΕΣ ΚΑΙ 01 ΣΥΝΕΠΕΙΕΣ ΤΟΥΣ ΓΙΑ ΤΟ ΒΥΖΑΝΤΙΟ
1. Οι σταυροφορίες και η πρώτη άλωση της Πόλης
http://history-logotexnia.blogspot.gr/2015/01/ii-1.html

2. Η περίοδος της Λατινοκρατίας και τα ελληνικά κράτη
http://history-logotexnia.blogspot.gr/2015/02/2-h.html

III. ΑΝΑΣΥΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΒΥΖΑΝΤΙΟΥ ΚΑΙ ΥΠΟΤΑΓΗ ΣΤΟΥΣ ΟΘΩΜΑΝΟΥΣ
1. Εξάπλωση των Τούρκων και τελευταίες προσπάθειες για ανάσχεσή τους
http://history-logotexnia.blogspot.gr/2015/02/1.html

2. Η Άλωση της Πόλης 
http://history-logotexnia.blogspot.gr/2015/02/2-1453.html

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΕΜΠΤΟ: Ο ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΒΥΖΑΝΤΙΟΥ
1. Η καθημερινή ζωή στο Βυζάντιο
http://history-logotexnia.blogspot.gr/2015/02/1_25.html

4. Εικαστικές Τέχνες και Μουσική
http://history-logotexnia.blogspot.gr/2015/03/4.html

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΕΒΔΟΜΟ: Η ΕΥΡΩΠΗ ΣΤΟΥΣ ΝΕΟΤΕΡΟΥΣ ΧΡΟΝΟΥΣ (15ος -18ος αι.)
I. 01 ΑΝΑΚΑΤΑΤΑΞΕΙΣ ΣΤΗ ΜΕΤΑΜΕΣΑΙΩΝΙΚΗ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΚΟΙΝΩΝΙΑ
1. Οι ανακαλύψεις
http://history-logotexnia.blogspot.gr/2015/03/1.html

2. Αναγέννηση και Ανθρωπισμός
http://history-logotexnia.blogspot.gr/2015/03/2_31.html

   
3. Η θρησκευτική Μεταρρύθμιση
http://history-logotexnia.blogspot.gr/2015/05/3.html

Ο κύκλος των χαμένων ποιητών

Ο κύκλος των χαμένων ποιητών από tvxorissinora

Ακαδημία Γουέλντον, σχολή για αγόρια, έτος 1959. Οι μαθητές γνωρίζονται με τον καινούριο καθηγητή τους, τον κύριο Kίτινγκ, και κάτι αρχίζει να συμβαίνει από την πρώτη κιόλας στιγμή. Ο κύριος Κίτινγκ δεν δείχνει καθόλου να ενστερνίζεται τις μεσοαστικές αντιλήψεις των γονιών τους. Το σχολείο όμως θέλει να «μοιάζει» με τις αντιλήψεις αυτές. Οι έφηβοι μαθητές πρέπει να διαπαιδαγωγούνται με τέτοιο πνεύμα ώστε, χωρίς αντιστάσεις, να γίνουν υποδειγματικοί πολίτες ακολουθώντας το αδιαπραγμάτευτο τετράπτυχο «Παράδοση, Τιμή, Πειθαρχία, Διάκριση».

Ο κύριος Κίτινγκ είναι όμως ένας ενσυνείδητος εμπρηστής συνειδήσεων. Και γνωρίζει λίαν καλώς ότι εκείνο που σε τελευταία ανάλυση μετράει για έναν δάσκαλο, είναι το «πόσες πυρκαγιές θα καταφέρει να ανάψει στα τριαντατόσα χρόνια που θα είναι εκπαιδευτικός». Αγνοώντας λοιπόν ολοκληρωτικά το μεγάλο τετράπτυχο θα αρχίσει από την πρώτη κιόλα γνωριμία μαζί τους να τους προτρέπει να αποκτήσουν αυτοπεποίθηση, να τους παρακινεί να κάνουν αυτό που πιστεύουν, να τους ωθεί προς το να δημιουργούν αλλά και να αμφισβητούν την εκάστοτε ισχύουσα τάξη πραγμάτων.

Το βασικό του εργαλείο είναι η ποίηση. Και όχι μόνο η ποίηση που καταγράφεται με λέξεις στα έργα των δημιουργών αλλά και εκείνη που ενυπάρχει διάχυτη μέσα στον ιστό της καθημερινότητας, η άλλη εκείνη ποίηση που σαν καταφέρουμε να την ακούσουμε νιώθουμε να φλέγεται η λανθάνουσα επιθυμία μας για υπέρβαση και η ανάγκη μας να διασχίσουμε τα σύνορα της συμβατικότητας, φτερουγίζοντας προς άλλες περιοχές. Δεν είναι όμως μόνο η ποίηση το μοναδικό αντικλείδι του «Καπετάνιου» για το λουκέτο των εφηβικών συνειδήσεων.  Είναι και η ανορθόδοξη διδακτική του αλλά και «κάτι» ακόμα που καθημερινά εκπέμπει, μια «ανθρωπομυρωδιά» την οποία αναβλύζουν τα κύτταρά του και μια αρμονίαανάμεσα στα λόγια του και την αντικομφορμιστική συμπεριφορά του.*

Έχοντας ως βάση αληθινές εμπειρίες από το σχολείο Montogomery Bell, ο σεναριογράφος Tom Schulman σκιαγράφησε τον κεντρικό χαρακτήρα του έργου του στα πρότυπτα του αντικομφορμιστή Φιλόλογου Sam Pickering (τον ρόλο ερμηνεύει ο Robin Williams). Η εμπειρία της συνεργασίας των ηθοποιών, ιδιαίτερα των νεότερων (Ethan Hawk, Robert Sean Leonard, κ.α.) με τον σκηνοθέτη της ταινίας Peter Weir μνημονεύεται ως μια «μαγική εμπειρία» που υπήρξε καθοριστική για τη μετέπειτα πορεία τους. Διανθισμένη με πολλά κομμάτια κλασικής μουσικής, η ταινία επίσης μνημονεύεται για το εξαίσιο soundtrack τουMaurice Jarre. Πρωταγωνιστές του έργου είναι όμως και οι ποιητές.

Δε διαβάζουμε ποίηση επειδή είναι χαριτωμένη. Διαβάζουμε ποίηση επειδή ανήκουμε στην ανθρώπινη φυλή. Η Ιατρική, η Νομική είναι ευγενικοί στόχοι απαραίτητοι για τη ζωή. Αλλά η ποίηση, η ομορφιά, το ρομάντσο, η αγάπη... γι'αυτά ζούμε. Ο Γουίτμαν λέει:

«Ω, εγώ, ω ζωή των ερωτήσεων, χωρίς τελειωμό,

των ατέλειωτων τραίνων των άπιστων,

των πόλεων γεμάτων ανόητους.

Τι καλό έχουν αυτά, ω εγώ, ω ζωή;

Απάντηση.

Ότι είσαι εδώ, ότι η ζωή υπάρχει· και η ταυτότητα.

Ότι το παντοδύναμο παιχνίδι συνεχίζεται,

κι ίσως συνεισφέρεις μια στροφή».

Τα ποιήματα που διαβάζονται στην ταινία:

• She Walks In Beauty - Lord Byron
• The Ballad of William Bloat - Raymond Calvert
• The Prophet - Abraham Cowley
• To the Virgins, Make Much of Time - Robert Herrick
• The Road Not Taken - Robert Frost
• The Congo - Vachel Lindsay
• A Midsummer Night's Dream - William Shakespeare
• Sonnet XVIII - William Shakespeare
• Περικοπή από το Ulysses - Alfred Lord Tennyson
• Περικοπή από το Walden - Henry David Thoreau
• O Captain My Captain - Walt Whitman
• O Me! O Life! - Walt Whitman
• Song of Myself XVI - Walt Whitman
• Song of Myself Section 52 - Walt Whitman

*Εντυπώσεις του συγγραφέα και καθηγητή Φυσικής στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση Ανδρέα Ι. Κασσέτα, μετά την πρώτη προβολή της ταινίας στα τέλη της δεκαετίας του '80.

Πηγή: http://tvxs.gr/webtv/tainies/o-kyklos-ton-xamenon-poiiton

Κώστας Καρυωτάκης ~ Αγάπη

Αγάπη

Κι ήμουν στο σκοτάδι. Κι ήμουν το σκοτάδι.  Και με είδε μια αχτίδα.

Δροσούλα το ιλαρό το πρόσωπό τηςκι εγώ ήμουν το κατάξερο ασφοδίλι.Πώς μ’ έσεισε το ξύπνημα μιας νιότης,πώς εγελάσαν τα πικρά μου χείλη! 5Σάμπως τα μάτια της να μου είπαν ότιδεν είμαι πλέον ο ναυαγός κι ο μόνος,κι ελύγισα σαν από τρυφερότη,εγώ που μ’ είχε πέτρα κάνει ο πόνος.

Φωτογραφίες για τοποθεσία Βερλίγκα στον Ασπροπόταμο Τρικάλων από: Ορειβατικο καταφυγιο Μελισσουργων

https://www.facebook.com/478041552319410/photos/a.497017780421787.1073741835.478041552319410/702752639848299/?type=1&theater

Κατερίνα Γώγου - Μαρία Πολυδούρη: Σημεία προσέγγισης κι επαφής

Βίντεο που προβλήθηκε στα πλαίσια των Ζ΄ Πολυδουρείων από το Σύνδεσμο Φιλολόγων Μεσσηνίας 26 Απριλίου 2015

Ταξίδι στα Κύθηρα - Voyage to Cythera

Γ.Σεφέρη: Μποτίλια στο πέλαγο

Γ. Σεφέρη, "Μυθιστόρημα" (ΙΒ) 
Απαγγελία αποσπάσματος: Αλμπέρτο Εσκενάζυ

Το Πέραμα (1975) - Β. Μοσχολιού

Ποίηση: Γιώργος Χρονάς
Σύνθεση, ενορχήστρωση & διεύθυνση ορχήστρας: Γιάννης Μαρκόπουλος
Σαντούρι: Αριστείδης Μόσχος

Τη μέρα που ήρθα και σε βρήκα
κάτω στο πέραμα με τους γέρους
στη θάλασσα να βρίζεις 
τη κάμαρα που σε γέννησε
και τον Ξέρξη

Στάθηκα δίπλα σου και σου είπα
τα κεραμίδια θα γίνουνε τσιμέντο
τα ξύλα θα γίνουνε πέτρες
η αγάπη θα γίνει χρήμα

Τη μέρα που ήρθα και σε βρήκα
κάτω στο πέραμα με τους γέρους
στάθηκα δίπλα σου και σου είπα
θα μας ξεχάσουνε την Πέμπτη
το Σάββατο, το Σάββατο την ίδια ώρα
θα αναστηθούμε

Μανόλης Αναγνωστάκης: [Μιλώ…]

[Μιλώ…]

Μιλώ για τα τελευταία σαλπίσματα των νικημένων στρατιωτώνΓια τα τελευταία κουρέλια από τα γιορτινά μας φορέματαΓια τα παιδιά μας που πουλάν τσιγάρα στους διαβάτεςΜιλώ για τα λουλούδια που μαραθήκανε στους τάφους και τα σαπίζει η βροχή5Για τα σπίτια που χάσκουνε δίχως παράθυρα σαν κρανία ξεδοντιασμέναΓια τα κορίτσια που ζητιανεύουνε δείχνοντας στα στήθια τις πληγές τουςΜιλώ για τις ξυπόλυτες μάνες που σέρνονται στα χαλάσματαΓια τις φλεγόμενες πόλεις τα σωριασμένα κουφάρια στους δρόμουςΤους μαστροπούς ποιητές που τρέμουνε τις νύχτες στα κατώφλια10Μιλώ για τις ατέλειωτες νύχτες όταν το φως λιγοστεύει τα ξημερώματαΓια τα φορτωμένα καμιόνια και τους βηματισμούς στις υγρές πλάκεςΓια τα προαύλια των φυλακών και για το δάκρυ των μελλοθανάτων. Μα πιο πολύ μιλώ για τους ψαράδεςΠ’ αφήσανε τα δίχτυα τους και πήρανε τα βήματά Του15Κι όταν Αυτός κουράστηκε αυτοί δεν ξαποστάσανΚι όταν Αυτός τους πρόδωσε αυτοί δεν αρνηθήκανΚι όταν Αυτός δοξάστηκε αυτοί στρέψαν τα μάτιαΚι οι σύντροφοι τους φτύνανε και τους σταυρώνανΚι αυτοί, γαλήνιοι, το δρόμο παίρνουνε π’ άκρη δεν έχει20Χωρίς το βλέμμα τους να σκοτεινιάσει ή να λυγίσει Όρθιοι και μόνοι μες στη φοβερή ερημία του πλήθους.

Από τη συλλογή: "Η συνέχεια 2" (1956).
Διαβάζει ο κ. Κώστας Καζάκος.

Μαρίνα (Μ. Θεοδωράκη) - Γιώτα Νέγκα

Ποίηση Οδυσσέα Ελύτη.
Από την παράσταση "Ποιος τη Ζωή μου.." στη Μακρόνησο.

Ενδοσχολικές εξετάσεις: Στις 4 Ιουνίου 2015 το γ1/γ2 του γυμνασίου Μανιάκων θα δοκιμαστεί με γραπτές - απολυτήριες εξετάσεις στο μάθημα της ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ. Για τυχόν απορίες, διευκρινίσεις μπορείτε να διατυπώσετε σχετικές ερωτήσεις χρησιμοποιώντας τα σχόλια στο κάτω μέρος της ανάρτησης. Καλή δύναμη και καλή επιτυχία...

1. Ρήγας Βελεστινλής, Θούριος
http://history-logotexnia.blogspot.gr/2012/10/blog-post_8.html

2. Διονύσιος Σολωμός, «Ελεύθεροι Πολιορκημένοι»
http://history-logotexnia.blogspot.gr/2014/10/blog-post_29.html
http://history-logotexnia.blogspot.gr/2011/12/blog-post_14.html

3. Ελισάβετ Μουτζάν-Μαρτινέγκου, Αυτοβιογραφία
http://www.history-logotexnia.blogspot.gr/2011/11/blog-post_5916.html

4. Άντον Τσέχωφ, Ο Παχύς και ο Αδύνατος
http://digitalschool.minedu.gov.gr/modules/ebook/show.php/DSGYM-C113/351/2367,9002/

5. Κ.Π. Καβάφης, «Όσο μπορείς»
http://history-logotexnia.blogspot.gr/2012/12/blog-post_3.html


6. Κ.Γ.Καρυωτάκης: Σαν δέσμη από τριαντάφυλλα

7. Κώστας Καρυωτάκης, «Βράδυ»
http://history-logotexnia.blogspot.gr/2012/02/blog-post_01.html
http://history-logotexnia.blogspot.gr/2012/02/blog-post_03.html
http://history-logotexnia.blogspot.gr/2014/02/blog-post_20.html




8. Μαρία Πολυδούρη, «Γιατί μ’  αγάπησες»
http://history-logotexnia.blogspot.gr/2015/02/blog-post_12.html
http://history-logotexnia.blogspot.gr/2012/02/blog-post_7363.html

9. Γιώργος Σεφέρης, «Με τον τρόπο του Γ.Σ.»
http://history-logotexnia.blogspot.gr/2015/03/blog-post_25.html
http://history-logotexnia.blogspot.com/2013/02/1900-1980-80.html

10. Νίκος Εγγονόπουλος, Μπολιβάρ
http://history-logotexnia.blogspot.gr/2013/02/blog-post_28.html

Ο Φάρος: Το φως των γονιών στα παιδιά τους

Ο κύκλος της ζωής μέσα από μια μικρού μήκους ταινία κινουμένων σχεδίων. Την ταινία αυτή την αφιέρωσε ο σκηνοθέτης στους γονείς του και εμείς στους γονείς όλου του κόσμου.

Η ιστορία αναφέρεται στους γονείς και πως στηρίζουν τα παιδιά τους ώστε να κάνουν τα όνειρά τους πραγματικότητα. Δεν έχουν σημασία τόσο τα γεγονότα, οι γονείς θα είναι πάντα σε αναμονή για τα παιδιά τους, θα είναι πάντα εκεί όπως ακριβώς το φως του φάρου για τα καράβια.

Η ταινία έχει συμμετέχει σε πάνω από 50 διεθνή φεστιβάλ κι έχει κερδίσει 27 διεθνή βραβεία.

Σκηνοθεσία: Po Chou Τσι (Ταιβάν) – Συνθέτης: Chien Yu Huang – Παραγωγός: Dow Ning Yang – Έτος: 2010

http://www.linelife.gr

«Πατέρας καὶ κόρη»: Μιὰ βραβευμένη μὲ Ὄσκαρ μικροῦ μήκους ταινία κινουμένων σχεδίων

Μιὰ ἀπὸ τὶς πιὸ ὄμορφες ταινίες μικροῦ μήκους ποὺ ἔχετε δεῖ. Μιὰ ἱστορία ἀγάπης ἀνάμεσα σ ἕνα κορίτσι καὶ τὸν πατέρα της. Ἡ ἱστορία εἶναι συγκινητική, καὶ ἡ μουσικὴ καταπληκτική. Γιὰ νὰ μὴν ἀναφέρουμε τὴν κίνηση, ἡ ὁποία εἶναι τόσο ὄμορφη.

Αὐτὴ ἡ μικροῦ μήκους ταινία κινουμένων σχεδίων ἦταν ἡ νικήτρια τῶν Ὄσκαρ τοῦ 2000. Κέρδισε ἐπίσης πάνω ἀπὸ 20 βραβεῖα καὶ θεωρεῖται ἡ πιὸ ἐπιτυχημένη ἀπὸ τὴν σειρὰ τῶν ἔργων τοῦ σκηνοθέτη Michael Dudok De Wit.

Ἕνας πατέρας ἀποχαιρετᾶ τὴ μικρή του κόρη καὶ φεύγει. Καθὼς τὰ ὀλλανδικὰ τοπία ζοῦν μέσα στὶς ἐποχὲς τοὺς , παρατηροῦμε τὸ κορίτσι νὰ ζεῖ μέσα σ αὐτὰ. Μεγαλώνει, γίνεται μιὰ νεαρὴ γυναίκα, ἀποκτᾶ μιὰ οἰκογένεια καὶ τὰ χρόνια περνοῦν, ἀλλὰ πάντα μέσα της ὑπάρχει μιὰ βαθιὰ λαχτάρα γιὰ τὸν πατέρα της.

Ἡ ἱστορία μπορεῖ νὰ θεωρηθεῖ σὰν μιὰ μεταφορὰ. Ὁ πατέρας ποὺ φεύγει σὲ μιὰ βάρκα σημαίνει ὅτι πεθαίνει καὶ οἱ εἰκόνες τῆς κόρης ποὺ προσμένει νὰ ρθεῖ πίσω σημαίνουν ὅτι πάντα τὸν σκεφτόταν γιὰ ὅλη τὴ ζωή της. Πρὸς τὸ τέλος , ὅταν ἡ πλέον ἡλικιωμένη κόρη ἀρχίζει νὰ περπατᾶ μέσα ἀπὸ τὴν κατάφυτη, στερεμένη πιὰ κοίτη, ὑπονοεῖ ὅτι πέθανε καὶ ταξιδεύει στὴ μετὰ θάνατον ζωὴ γιὰ νὰ δεῖ τὸν πατέρα της γιὰ μιὰ ἀκόμη φορᾶ....

The Salt of the Earth (Το αλάτι της γης) των Wim Wenders & Juliano Ribeiro Salgado

Υπάρχει κάτι συγκλονιστικό στον τρόπο με τον οποίο ξεκινάει το «Αλάτι της γης». Μέσα από φωτογραφίες του ορυχείου της Serra Pelada, από το project «Workers» του Sebastiao Salgado, ο θεατής έρχεται αντιμέτωπος με τη μνημειακή απεικόνιση ενός ζοφερού Πύργου της Βαβέλ, τη δυναμική απόδοση μιας κόλασης βιβλικής. Ό,τι ακολουθεί ξετυλίγεται σα μια οπτική οδύσσεια, μια περιπλάνηση στον περιπετειώδη βίο και στο έργο ενός μεγάλου πλάνητα φωτογράφου, την οποία επιχειρεί ο Wim Wenders με τη συνεπικουρία του γιου του Salgado, Juliano, και κύριο αφηγητή τον ίδιο το δημιουργό. Ένα ταξίδι στο φωτογραφικό κόσμο του Salgado, μια υπνωτική κατάδυση στη συναισθηματική του συνείδηση.

 Ο Wenders εφευρίσκει έναν ενδιαφέροντα τρόπο κινηματογράφησης αυτής της αφήγησης, μέσα από την ταυτόχρονη προβολή δημιουργού και έργου. Πίσω από το διάφανο πρόσωπο του καλλιτέχνη αναδύονται οι εικόνες, τονίζοντας το συναισθηματικό βάθος της αναδίφησης αλλά και μια τρισδιάστατη διάσταση, αγαπημένο στοιχείο στον κινηματογράφο του γερμανού σκηνοθέτη τα τελευταία χρόνια. Οι μνήμες και τα συνοδευτικά στοχαστικά σχόλια του Salgado στήνουν έτσι μια συγκινητική ανθρωπογεωγραφία, στην οποία λόγος και εικόνα διαπλέκονται άρρηκτα και συνεπαίρνουν το θεατή. Και είναι δύσκολο να διακρίνει κανείς αν είναι η αισθητική της φωτογραφίας ή η πραότητα του φωτογράφου που συντείνουν σε αυτή τη μέθεξη. 

Με εξαίρεση το εισαγωγικό της μέρος η ταινία ακολουθεί μια καθαρά χρονολογική γραμμή στην αφήγησή της. Βιογραφικές πληροφορίες για τα πρώτα χρόνια του βραζιλιάνου φωτογράφου στην οικογενειακή φάρμα, η εγκατάσταση στο Παρίσι, οι σπουδές και ο γάμος, η οικογένεια. Ο αθόρυβος αλλά καταλυτικός ρόλος της γυναίκας του στην εξέλιξη και σταδιοδρομία του. Είναι ωστόσο το ίδιο το φωτογραφικό έργο που μιλάει για το ανήσυχο πνεύμα του καλλιτέχνη και για τη βαθιά ανθρωπιστική του ματιά. Οι ασπρόμαυρες φωτογραφίες του θα αποτυπώσουν, πέρα από αυτόχθονες φυλές, κάποια από τα δραματικότερα γεγονότα του πλανήτη τα τελευταία σαράντα χρόνια. Λιμούς, φτώχεια, πολέμους, εκτοπισμούς πληθυσμών, περιβαλλοντικές καταστροφές, γενοκτονίες. Με την κατατρεγμένη ανθρώπινη ύπαρξη πάντα στο επίκεντρο, περιβεβλημένη με μια εκθαμβωτική ομορφιά και αξιοπρέπεια. Μια προκλητική σχεδόν αντίφαση που συνοδεύει τα περισσότερα έργα του. Όταν ωστόσο στον πόλεμο της Ρουάντα, ο φακός του Salgado θα εστιάσει κατευθείαν στην «καρδιά του σκότους» το μέγεθος της φρίκης που αναδύεται θα τον οδηγήσει σε μια βαθιά υπαρξιακή κρίση, μια αποστροφή προς το ανθρώπινο γένος. Η «Έξοδος», το τελευταίο του μεγάλο project, θα έρθει να σηματοδοτήσει μια καθαρά οικολογική στροφή , τόσο σε καλλιτεχνικό όσο και σε προσωπικό επίπεδο. Μια στροφή απόλυτα σύμφωνη με την ευαισθησία και το σεβασμό προς το σύμπαν που χαρακτηρίζουν το έργο του. Παράλληλα συνιστά και μια επανεύρεση της χαμένης του πίστης προς την ανθρωπότητα.

Απέναντι στο έργο του μεγάλου φωτογράφου ο Wenders-φωτογράφος και ο ίδιος- στέκεται με διακριτικότητα, με ευλάβεια και δέος. Τον παρακολουθεί από μικρή απόσταση, καταγράφει με την κάμερα κάποιες κινήσεις του, σποραδικά σχολιάζει. Δεν υπεισέρχεται σε τεχνικές λεπτομέρειες. Επιχειρεί όμως κάτι πιο ουσιαστικό. Παίζοντας με το ασπρόμαυρο των φωτογραφιών και το έγχρωμο της πραγματικότητας, με το φως και το σκοτάδι, τις σιωπές και το λόγο, φωτίζει με το δικό του τρόπο το έργο και τον καλλιτέχνη. Στην ουσία η διορατική ματιά του γερμανού σκηνοθέτη συναντάει το διεισδυτικό και ευαίσθητο μάτι του βραζιλιάνου φωτογράφου. Ο Wenders βλέπει απέναντί του κάποιον που του μοιάζει. Γι αυτό και οι ρόλοι συχνά ταυτίζονται ή αντιστρέφονται. Ο Salgado, φωτογράφος και φωτογραφιζόμενος, εντός ή εκτός φωτογραφικού πεδίου, σκηνοθετεί ως ένα βαθμό τον εαυτό του. Με την ίδια σεμνότητα, ενσυναίσθηση και δραματικότητα που χαρακτηρίζουν στο σύνολο το φωτογραφικό του έργου. 

της Καλλιόπης Πουτούρογλου [ popy@cinephilia.gr]

http://www.cinephilia.gr/index.php/tainies/europa/4746-the-salt-of-the-earth-wim-wenders-juliano-ribeiro-salgado-comments

Θεόφιλος Χατζημιχαήλ. Στίχοι: Αδελφοί Κατσιμίχα/Εμπειρίκος Ανδρέας

Θεόφιλος Χατζημιχαήλ
Αδελφοί Κατσιμίχα
Μουσική/Στίχοι: Αδελφοί Κατσιμίχα/Εμπειρίκος Ανδρέας

Θα πούμε το τραγούδι του που ξεκινά απ τον ήλιο
Με την απόκρημνη λαλιά του τηλεβόα
Ο Αλκάδος που συνάντησε το νεαρό Τιτάνα
Με ρίγανη στα χείλη του κι ολόκληρη τη χώρα
Μες στο στήθος του, στο στήθος του
Μες στο στήθος του, στο στήθος του
Το ρήμα κρουσταλλώθηκε και φέγγει
Κι ακόμη τρέχουν τα κορίτσια
Μες στα πλατιά φουστάνια τους
Στις δροσερές μαρμαρυγές της άσπιλης ημέρας
Μέσα σε ρίγος που γελά
Καθώς ξανθή γοργόνα σε καράβι
Σ ένα καράβι ορθόπλωρο που τρέχει
Στον ουρανό της θάλασσας με τα μεγάλα μάτια
Στον ουρανό της θάλασσας, της θάλασσας με τα μεγάλα μάτια
Φωνές θερμές γλυκές παιδίσιες των ερώτων
Πάνω στη γη κι επί των χόρτων ή στα φύλλα
Βιβλίου γιομάτου δέντρα πράσινα
Σαν παραθύρια που βλέπουν προς την Άνοιξη
προς την Άνοιξη, που βλέπουν προς την Άνοιξη
προς την Άνοιξη
Χωρίς απροσδιόριστη φενάκη μα με πλήθος
πολύχρωμο παλμό μεταξωτής αιώρας
σε κάστρο δόξας μυρμηγκιάς με πλούσια ζώνη
σφιγμένη δυνατά στη μέση της ημέρας
της ημέρας
πλατιά τα στέρνα μας και τα πουλιά μας θέλγουν στον αέρα