Νεοελληνική Γλώσσα (Α΄ Γυμνασίου): 2η ενότητα. EΠIKOINΩNIA ΣTO ΣXOΛEIO

 A.  EIΣAΓΩΓIKA KEIMENA

Kείμενο 1 [Διάλογος μαθητών]

B EIΔH ΠPOΦOPIKOY KAI ΓPAΠTOY ΛOΓOY 

Μορφές επικοινωνίας

https://photodentro.edu.gr/v/item/ds/8521/6985

B1   Προφορικός λόγος

γραπτός Vs προφορικός λόγος και κείμενο from Angeliki Chroni

B2   Γραπτός λόγος

Γράφετε με τον ίδιο τρόπο, όταν απευθύνεστε στους συμμαθητές σας, στους γονείς σας, στον διευθυντή του σχολείου ή στον εαυτό σας;

Έμαθα ότι

◗ O προφορικός λόγος είναι πιο άμεσος, αυθόρμητος στην καθημερινή μας επικοινωνία. Διαφέρει, όμως, από τον γραπτό λόγο σε ορισμένα σημεία:

Στον προφορικό λόγο είμαστε, συνήθως, στον ίδιο χώρο με τον συνομιλητή μας και συζητάμε την ίδια χρονική στιγμή. O προφορικός λόγος πλάθεται την ίδια στιγμή, γι' αυτό έχει διακοπές, επαναλήψεις,   διορθώσεις κτλ.

Στον προφορικό λόγο χρησιμοποιούμε πέρα από τις λέξεις και άλλα συμπληρωματικά στοιχεία (π.χ. χειρονομίες, επιτονισμό κτλ.), τα οποία δεν είναι εύκολο να αποδοθούν γραπτά. Αντίθετα, στον γραπτό λόγο δεν έχουμε μπροστά μας τον αναγνώστη και διαθέτουμε χρόνο για σχεδιασμό και διόρθωση.

◗ Από την προσέγγιση των παραπάνω κειμένων και συνομιλιών καταλαβαίνουμε ότι είναι δύσκολο να διακρίνουμε τα όρια ανάμεσα στον γραπτό και τον προφορικό λόγο, ιδιαίτερα στα κείμενα της ηλεκτρονικής επικοινωνίας.

B3   Γλωσσική ποικιλία – Mέσο και περίσταση επικοινωνίας

Έμαθα ότι

◗ Όταν μελετούμε τον προφορικό λόγο ή το γραπτό κείμενο, αναζητούμε:

• ποιος μιλάει ή γράφει (πομπός),

• σε ποιον μιλάει ή γράφει (δέκτης),

• για ποιο σκοπό μιλάει ή γράφει (σκοπός),

• ποιο θέμα, ποιες απόψεις-ιδέες (μήνυμα) μεταδίδει και με ποιον τρόπο.

◗ O τρόπος που μιλάμε αλλά και αυτά που λέμε εξαρτώνται από πολλούς παράγοντες, όπως:

• από τη σχέση που έχουμε με τον συνομιλητή μας: αν μιλάμε με κάποιο φίλο μας, για παράδειγμα, είμαστε λιγότερο τυπικοί, ενώ, όταν μιλάμε με κάποιο μεγαλύτερο που δε γνωρίζουμε καλά, χρησιμοποιούμε τον πληθυντικό αριθμό·

• από τον σκοπό του λόγου ή του κειμένου.

◗ Tέλος, το μέσο-δίαυλος επικοινωνίας επηρεάζει τη μορφή του μηνύματος (το λεξιλόγιο, το ύφος, ακόμα και την οργάνωση των προτάσεων ή της παραγράφου). Η μορφή και το ύφος του μηνύματος καθορίζονται από τις κοινωνικές μας σχέσεις και τις συνθήκες επικοινωνίας. Tο επίπεδο ύφους καθορίζεται και από τη σχέση πομπού-αποδέκτη που κινείται είτε στον άξονα της εξουσίας είτε στον άξονα της ισοτιμίας/αλληλεγγύης. Mια σχέση ισοτιμίας μπορεί να είναι από πολύ οικεία έως τυπική και απρόσωπη.

Ο προφορικός και ο γραπτός λόγος ως μέσα επικοινωνίας

Για να υπάρχει επικοινωνία μεταξύ των ανθρώπων, χρειάζονται ο πομπός, ο δέκτης και το μήνυμα.

1. Το προφορικό μήνυμα /κείμενο ακούγεται και μιλιέται (π.χ. μια ομιλία σε ένα ακροατήριο, ένας διάλογος της καθημερινής ζωής). Το γραπτό μήνυμα /κείμενο διαβάζεται και γράφεται (π.χ. ένα άρθρο εφημερίδας, ένα βιβλίο).

2. Ο προφορικός λόγος επιτρέπει στους συνομιλητές να μοιράζονται τον ίδιο χώρο και χρόνο. Υπάρχει πλούσιο φορτίο ομιλίας με εξωγλωσσικά (χειρονομίες, εκφράσεις) και παραγλωσσικά στοιχεία (επιτονισμός). Απευθύνεται, δηλαδή, σε δέκτη παρόντα. Ο γραπτός λόγος είναι αυτόνομος χωροταξικά και χρονικά. Απουσιάζουν τα παραγλωσσικά και εξωγλωσσικά στοιχεία, τα οποία μπορούν να αποδοθούν με σημεία στίξης ή σύμβολα ή περιγραφικό λόγο. Απευθύνεται, δηλαδή, σε δέκτη απόντα.

Πλεονεκτήματα του προφορικού λόγου ως μέσου επικοινωνίας στην κατανόηση του μηνύματος.

Ο πομπός – ομιλητής:

• έχει την ευκαιρία να βελτιώνει τη διατύπωσή του, να τροποποιεί το λόγο του, προκειμένου να γίνεται περισσότερο αναλυτικός ή σαφής κάθε φορά.

• χρησιμοποιεί εξωγλωσσικά και παραγλωσσικά μέσα επικοινωνίας (αμεσότητα, ζωντάνια επικοινωνίας).

Ο δέκτης:

• έχει άμεση επαφή με τον συνομιλητή του, είναι παρών, συμμετέχει.

• μπορεί να καλύψει απορίες του, εκφράζοντάς τες σε εκείνον (ερωταποκρίσεις).

• δέχεται το μήνυμα και το επεξεργάζεται την ίδια στιγμή που εκφωνείται από τον πομπό. Δεν

είναι παθητικό στοιχείο, αλλά αντιδρά ανάλογα, ώστε ο πομπός να γνωρίζει, αν ο δέκτης το

έχει καταλάβει.

Αυτές οι δυνατότητες του προφορικού λόγου λειτουργούν, όταν η επικοινωνία πομπού-δέκτη είναι αμφίδρομη, π.χ. σε μια συζήτηση. Σε αντίθετη περίπτωση, π.χ. όταν ακούμε ραδιόφωνο ή βλέπουμε τηλεόραση, ο δέκτης δεν έχει τη δυνατότητα παρέμβασης, ούτε ο πομπός γνωρίζει κατά πόσον ο δέκτης ανταποκρίνεται στο μήνυμα.

Πλεονεκτήματα του γραπτού λόγου ως μέσου επικοινωνίας στην κατανόηση του μηνύματος.

Ο πομπός:

• διαθέτει συνήθως χρόνο, για να σκεφτεί, να προσχεδιάσει και να επιμεληθεί τον λόγο του, ακόμη και να συμβουλευτεί τα λεξικά ή κάποιους που γνωρίζουν το θέμα.

• δίνει στο κείμενό του σαφήνεια, ακρίβεια, πυκνότητα λόγου, φροντισμένη σύνταξη, λογική σειρά στις ιδέες του. Το κάνει αποτελεσματικό, δηλαδή, προκαλεί την επιθυμητή αντίδραση από τον δέκτη-αναγνώστη.

Ο δέκτης:

• διαθέτει χρόνο, για να αφομοιώσει (καταλάβει) και να επεξεργαστεί το μήνυμα.

• έχει μπροστά του ένα προσεγμένο, σε μορφή και περιεχόμενο, μήνυμα, που δεν τον κουράζει με περιττά στοιχεία, τα οποία δεν εξυπηρετούν την επικοινωνία.

Τέλος, ο πομπός και ο δέκτης μπορούν να επικοινωνήσουν σε ένα υψηλότερο επίπεδο σκέψης και γλώσσας. Η διαχρονικότητα (το γραπτό κείμενο δεν είναι εφήμερο, διατηρείται στον χρόνο) παραμένει το σπουδαιότερο χαρακτηριστικό του γραπτού λόγου, δίνοντας τη δυνατότητα επικοινωνίας μεταξύ απόντων. Εξάλλου, τα γραπτά κείμενα μπορούν να αποτελέσουν αντικείμενο εξέτασης και μελέτης στη διάρκεια του χρόνου.

Γ H ΠAPAΓPAΦOΣ

Kατάλαβα ότι

◗ H παράγραφος είναι ένα ενιαίο κείμενο, με αρχή, ανάπτυξη και τέλος. Έχει την αυτονομία της, αφού αναπτύσσεται μια ιδέα ή η πλευρά ενός θέματος, αλλά ταυτόχρονα συνδέεται με την επόμενη παράγραφο και όλες μαζί διαμορφώνουν ένα κείμενο.

◗ Στην αρχή της παραγράφου εντοπίζουμε-γράφουμε το θέμα που αναλύεται παρακάτω σε προτάσεις.

◗ Συνδέουμε τις προτάσεις στο εσωτερικό της παραγράφου με κατάλληλες συνδετικές λέξεις που δηλώνουν επεξήγηση, παράδειγμα, συμπέρασμα, αντίθεση κτλ.

◗ H μια παράγραφος πρέπει να ξεχωρίζει από την άλλη, γι' αυτό αφήνουμε περιθώριο στην αρχή κάθε παραγράφου.

Η ΠΑΡΑΓΡΑΦΟΣ

https://users.sch.gr/ipap/Ellinikos_Politismos/glossa/paragrafos.htm

Η πρόταση, η περίοδος, η παράγραφος και η δομή της

•  άσκηση για τη δομή της παραγράφου © Γεωργία Μουντράκη
•  Κουίζ για την 1η και 2η ενότητα © Γεωργία Μουντράκη

 

Δ ΛEΞIΛOΓIO

https://www.greek-language.gr/greekLang/modern_greek/tools/lexica/triantafyllides/index.html

ΣΥΝΟΧΗ ΚΕΙΜΕΝΟΥ - ΔΙΑΡΘΡΩΤΙΚΕΣ ΛΕΞΕΙΣ

συνδετικες – διαρθρωτικες λεξεις και εκφρασεις για τη συνδεση προτασεων, περιοδων παραγραφων και ενοτητων στο γραπτο λογο from Eleni Kots

ΑΣΚΗΣΕΙΣ

https://users.sch.gr/nefeli40/globalsch-autosch/iware/?D=c543c0e9773e7440a983df0d966ee87a

Πώς να διαβάσω ένα κείμενο για να το καταλάβω;

https://antikleidi.com/2019/10/22/pos-na-diavaso-ena-keimeno-gia-na-to-katalavo/

AΣ ΘYMHΘOYME TI MAΘAME Σ' AYTH THN ENOTHTA

https://users.sch.gr/ipap/Ellinikos_Politismos/glossa/a02-ep.htm

Γράψτε στίχους και μελοποιήστε τους με τη συνεργασία του καθηγητή της Mουσικής.• Aφετηρία της δημιουργίας μπορεί να είναι το The Wall (κείμ. 5).

Άξιον Εστί - Τα πάθη

Η απελευθέρωση της Αθήνας το 1944

 

Πρώτα βήματα για να γίνουν κατανοητά τα (μισητά) ΑΡΧΑΙΑ!!!

ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Β΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ. Ενότητα 2η: Το τέχνασμα του Θεμιστοκλή

Α. ΚΕΙΜΕΝΟ:

Αναπαράσταση αθηναϊκού πολεμικού πλοίου

ΣΥΝΤΑΚΤΙΚΗ - ΕΡΜΗΝΕΥΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ - ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ ΚΕΙΜΕΝΟΥ

Αξίζει ιδιαίτερα από την ιστοσελίδα εκπαιδευτικού υλικού: ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ 

Δες τη μετάφραση κάθε σειράς πατώντας στο 

https://users.sch.gr/ipap/Ellinikos%20Politismos/Yliko/Theoria%20arxaia/metafraseis%20b%20gym/b02xm.htm

Και μερικές ωραίες ασκήσεις:

Κάνουμε κλικ στα ρήματα του κειμένου, © Κωνσταντίνα Σάιτ

Κάνουμε κλικ στα υποκείμενα του κειμένου, © Κωνσταντίνα Σάιτ

Κάνουμε κλικ στα αντικείμενα του κειμένου, © Κωνσταντίνα Σάιτ

Φτιάξε το μίνι βιογραφικό του Σίκιννου, κάνοντας κλικ πάνω στα κατηγορούμενα που του αποδίδονται, © Κωνσταντίνα Σάιτ 

Νεοελληνική Γλώσσα (Α Γυμνασίου): 1η ενότητα.OI ΠPΩTEΣ MEPEΣ Σ’ ENA NEO ΣXOΛEIO

A. EIΣAΓΩΓIKA KEIMENA

Kείμενο 1 [Πρώτη μέρα στο Γυμνάσιο]

► Εντυπώσεις μαθητών της Α' Γυμνασίου από την πρώτη μέρα στο γυμνάσιο

http://ebooks.edu.gr/modules/ebook/show.php/DSGYM-A112/346/2303,8789/

► Νίκος Καζαντζάκης: Η Νέα Παιδαγωγική

http://ebooks.edu.gr/ebooks/v/html/8547/2228/Keimena-Neoellinikis-Logotechnias_A-Gymnasiou_html-empl/index06_02.html

Kείμενο 2 [Μιλώ, ζωγραφίζω, γράφω]                                                     

ΑΡΧΑΙΑ ΙΣΤΟΡΙΑ Α΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ:

► 1. ΟI ΛΑΟI ΚΑI ΟI ΠΟΛIΤIΣΜΟI ΤΗΣ ΕΓΓYΣ ΑΝΑΤΟΛΗΣ

http://ebooks.edu.gr/ebooks/v/html/8547/2290/Istoria_A-Gymnasiou_html-empl/index_02_01.html

► Ελληνικό αλφάβητο

http://el.wikipedia.org/wiki/%CE%95%CE%BB%CE%BB%CE%B7%CE%BD%CE%B9%CE%BA%CF%8C_%CE%B1%CE%BB%CF%86%CE%AC%CE%B2%CE%B7%CF%84%CE%BF

Ταινιοθήκη Τηλεόρασης

► ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΤΥΠΟΓΡΑΦΙΑ, Η ΠΡΩΤΟΪΣΤΟΡΙΑ ΚΑΙ ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΡΑΦΗΣ Ο ΚΟΣΜΟΣ ΤΟΥ ΧΕΙΡΟΓΡΑΦΟΥ | Μέρος:1

https://archive.ert.gr/73243/

Kείμενο 3 [Διάφοροι κώδικες στη ζωή μου]

► Κώδικες επικοινωνίας

https://photodentro.edu.gr/v/item/ds/8521/6984

B EΠIKOINΩNIA

B1   Παράγοντες της επικοινωνίας

Oι πρώτες μου γνώσεις για την επικοινωνία

• ◗ Eπικοινωνία είναι η ανταλλαγή μηνυμάτων μεταξύ δύο ή περισσότερων ανθρώπων. Για να υπάρξει επικοινωνία χρειαζόμαστε έναν πομπό, έναν δέκτη κι έναν κώδικα. Πομπός είναι αυτός που μιλάει (ο ομιλητής) ή γράφει (ο συγγραφέας). Δέκτης είναι αυτός που ακούει (ο ακροατής) ή διαβάζει (ο αναγνώστης). Kώδικας είναι ένα σύστημα σημείων ή σημάτων ή συμβόλων με αρχές και κανόνες. H γλώσσα είναι ένα παράδειγμα κώδικα πολύ δημιουργικού.
• ◗ O πομπός χρησιμοποιεί τον γλωσσικό κώδικα για να κωδικοποιήσει ένα μήνυμα, να εκφράσει δηλαδή μια επιθυμία, να διατυπώσει μια ερώτηση, να δώσει ή να ζητήσει μια πληροφορία, να πει κάτι που σκέφτεται ή που νιώθει κτλ. Από τον πομπό το μήνυμα μεταβιβάζεται με κάποιον τρόπο (φυσικό ή τεχνητό) στον δέκτη. O δέκτης είναι αυτός που λαμβάνει και αποκωδικοποιεί το μήνυμα.
• ◗ Το μέσο που χρησιμοποιούμε για να επικοινωνήσουμε, ο φυσικός ή τεχνητός αυτός τρόπος (τηλέφωνο, H/Y, κινητό τηλέφωνο, επιστολή, επικοινωνία πρόσωπο με πρόσωπο κτλ.), επηρεάζει τη μορφή και το ύφος του μηνύματος.
• ◗ Yπάρχουν δύο είδη γλωσσικής επικοινωνίας: η προφορική και η γραπτή.
• 
  

B2 Kώδικες επικοινωνίας

► Πριν ξεκινήσετε το πρωί για το σχολείο, καλό είναι να συμβουλευτείτε ένα δελτίο πρόγνωσης του καιρού. Eκτός από τον λόγο, ποια άλλα μέσα χρησιμοποιεί το δελτίο για να δείξει τον καιρό της επόμενης μέρας; (κείμ. 5) •Πώς θα ντυθείτε αύριο, αν δείτε ένα τέτοιο δελτίο καιρού;

ΕΘΝΙΚΗ ΜΕΤΕΩΡΟΛΟΓΙΚΗ ΥΠΗΡΕΣΙΑ

http://www.emy.gr/emy/el/

Oι πρώτες μου γνώσεις για τους κώδικες

• ◗ Εκτός από τη γλώσσα επικοινωνούμε και με πολλά άλλα σήματα που ανήκουν σε διάφορους κώδικες. Ιδιαίτερη σημασία για την επικοινωνία των ανθρώπων έχει ο γλωσσικός κώδικας.
• ◗ Πολλά κείμενα δε χρησιμοποιούν μόνο τη γλώσσα για να μεταδώσουν το μήνυμά τους, αλλά και άλλους τρόπους, που μπορεί να είναι σήματα από άλλους κώδικες. Eπειδή λοιπόν χρησιμοποιούν πολλούς τρόπους, λέγονται πολυτροπικά κείμενα.

► Πώς παριστάνεται ο κίνδυνος στα σήματα του Κ.Ο.Κ; • Φτιάξτε κι εσείς μια πινακίδα προειδοποίησης για κίνδυνο. • Γράψτε «ΠΡΟΣΟΧΗ ΚΙΝΔΥΝΟΣ» και προσθέστε ένα ανάλογο σήμα. • Tο κείμενό σας είναι πολυτροπικό ή όχι;

Πίνακες αναγγελίας κινδύνου:

http://ebooks.edu.gr/ebooks/v/html/8547/2256/Neoelliniki-Glossa_A-Gymnasiou_html-empl/extras/texts/en_1_pinakides_kindynou.php.htm

Η κινηματογραφική ταινία είναι κείμενο που αξιοποιεί ποικίλους τρόπους/κώδικες για να οργανώσει το μήνυμά του (πολυτροπικό κείμενο). 

- Ποιους τρόπους αναγνωρίζετε σε αυτό το απόσπασμα που είδαμε; 

- Ποια είναι η συμπεριφορά και τα συναισθήματα του Νέμο; 

- Ποια είναι η συμπεριφορά και τα συναισθήματα του πατέρα του Νέμο;

-  Με βάση αυτό το απόσπασμα της ταινίας, σε ποιους νομίζετε ότι απευθύνεται η ταινία;

- Για ποιο σκοπό νομίζετε ότι επέλεξα να σας δείξω αυτό το απόσπασμα

ΠΗΓΗ: Παραδειγματικό σενάριο στο μάθημα της Νεοελληνικής Γλώσσας

Η Πρώτη Μέρα στο Σχολείο: αναπαραστάσεις μέσα από ποικίλα κείμενα

http://proteas.greek-language.gr/files/document/arxeia/Nezi_prwth_mera_A_B_s_ep.pdf

ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ - ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΚΑΙ ΚΩΔΙΚΕΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ

https://gym-trachoni-lem.schools.ac.cy/images/myfolder/ylikomathimaton/AEllin200320a.pdf

► ΑΣΚΗΣΕΙΣ

http://evangeliametaxaki.weebly.com/uploads/2/8/1/5/28157337/sinthukes_epikoinvnias_askhseis.pdf

Γ. EIΔH ΠPOTAΣEΩN 

Γ1 Eίδη προτάσεων ανάλογα με τα συστατικά τους

Oι πρώτες μου γνώσεις για την πρόταση

• ◗ Πρόταση είναι το μεγαλύτερο σύνολο λέξεων που είναι γραμματικά οργανωμένο.
• ◗ Mια πρόταση, η οποία έχει ολοκληρωμένο νόημα, μας δίνει απάντηση στις ερωτήσεις «ποιος» και «τι» και από την οποία δεν μπορούμε να αφαιρέσουμε τίποτα, λέγεται απλή πρόταση, π.χ.Η Άννα είδε τον Γιώργο.
• ◗ Oι συνθήκες της επικοινωνίας μάς αναγκάζουν ή μας επιτρέπουν να προσθέτουμε ή να αφαιρούμε στοιχεία/λέξεις από τις προτάσεις μας. Έτσι:
• • H πρόταση από την οποία λείπουν στοιχεία / λέξεις λέγεται ελλειπτική, π.χ. Σήμερα Μαθηματικά, αύριο Χημεία και τέρμα (κείμ. 4)
• • H πρόταση που εκτός από τα βασικά έχει κι επιπλέον στοιχεία λέγεται επαυξημένη, π.χ.
  Ο Πέτρος βοήθησε πολύ με το χιούμορ του (κείμ. 4)

ΘΕΩΡΙΑ - ΑΣΚΗΣΕΙΣ :                                                               http://users.sch.gr/ipap/Ellinikos%20Politismos/Yliko/Theoria%20Nea/Protasi-Eidi-protaseon.htm                                                                                                            

Γ2 Eίδη προτάσεων, σημασίες τους και σημεία στίξης

Mαθαίνω για τις προτάσεις και τη σημασία τους


◗ Oι προτάσεις που χρησιμοποιούμε συνήθως για να δώσουμε μια πληροφορία λέγονται αποφαντικές,
• π.χ. Το μάθημα αρχίζει στις 8:00. Σε αυτές τις προτάσεις, όταν γράφουμε, βάζουμε τελεία.
• ◗ Oι προτάσεις που χρησιμοποιούμε συνήθως για να ζητήσουμε μια πληροφορία λέγονται ερωτηματικές, π.χ. Τι ώρα αρχίζει το μάθημα; Σε αυτές τις προτάσεις, όταν γράφουμε, βάζουμε ερωτηματικό.
• ◗ Oι προτάσεις που χρησιμοποιούμε συνήθως για να ζητήσουμε από κάποιον να κάνει κάτι ή να τον παρακαλέσουμε για κάτι λέγονται προστακτικές, π.χ. Μπείτε στην τάξη. Σε αυτές τις προτάσεις, όταν γράφουμε, βάζουμε τελεία ή θαυμαστικό.
• ◗ Oι προτάσεις που εκφράζουν ένα έντονο συναίσθημα λέγονται επιφωνηματικές, π.χ. Τι ωραία μέρα!
  Σε αυτές τις προτάσεις, όταν γράφουμε, βάζουμε θαυμαστικό.

Διαπιστώνω ότι :

• ◗ Mπορούμε να χρησιμοποιήσουμε διαφορετικά είδη προτάσεων (π.χ. αποφαντική, ερωτηματική, προστακτική, επιφωνηματική) για να πετύχουμε τον σκοπό μας στην επικοινωνία. H επιλογή μας εξαρτάται κυρίως από τον ακροατή μας (ποιος είναι, τι σχέση έχουμε μαζί του), από τον τρόπο που μεταδίδεται το μήνυμα και τις συνθήκες επικοινωνίας (αν μιλάμε από το τηλέφωνο ή «πρόσωπο με πρόσωπο», αν είμαστε μπροστά σε άλλους ή μόνοι με τον συνομιλητή μας).
• ◗ Έτσι, μπορούμε να ζητήσουμε μια πληροφορία χρησιμοποιώντας όχι μόνο ερωτηματικές προτάσεις, αλλά και αποφαντικές ή προστακτικές, π.χ.
• • Θα ήθελα να μου πεί κάποιος τις ώρες των μαθημάτων.
• • Πες μου τις ώρες των μαθημάτων.
• • Ποιες είναι οι ώρες των μαθημάτων;
• 
  

Mαθαίνω ότι :

◗ Oι προτάσεις που δεν έχουν άρνηση λέγονται καταφατικές.

◗ Oι προτάσεις που περιέχουν άρνηση [δε(ν), μη(ν)] λέγονται αρνητικές.

Συμπεραίνω για τις προτάσεις

◗ H ίδια ακριβώς πρόταση μπορεί να χρησιμοποιηθεί για να δηλώσουμε ή να ρωτήσουμε κάτι, για να εκφράσουμε απορία, θαυμασμό, έκπληξη κτλ., π.χ.

• Άρχισε το σχολείο.

• Άρχισε το σχολείο;

• Άρχισε το σχολείο!

► ΑΣΚΗΣΗ 

http://users.sch.gr/ipap/Ellinikos%20Politismos/Yliko/Theoria%20Nea/Protasi-Simasia.htm

► Θεωρία και Ασκήσεις:

http://evangeliametaxaki.weebly.com/1-oi-pipomegatesigma-mepesigma-sigmarsquo-ena-neo-sigmaxolambdaeio.html


Δ ΛEΞIΛOΓIO:Λεξικό της Κοινής Νεοελληνικής

http://www.greek-language.gr/greekLang/modern_greek/tools/lexica/triantafyllides/index.html

Ε ΔPAΣTHPIOTHTEΣ ΠAPAΓΩΓHΣ ΛOΓOY 

Διαθεματική εργασία

Χωριστείτε σε ομάδες και φωτογραφίστε χώρους του σχολείου σας.

• ◗ Φτιάξτε ανάλογα σήματα που θα μπορούσαν να συνοδεύσουν χώρους που απεικονίζονται στις φωτογραφίες.
• ◗ Στη συνέχεια, ταξινομήστε το υλικό που θα συγκεντρώσετε σε κατηγορίες (π.χ. εσωτερικοί – εξωτερικοί χώροι).
• ◗ Tέλος, γράψτε σε κάθε φωτογραφία μια λεζάντα στην οποία να περιγράφετε σύντομα και να σχολιάζετε ό,τι εικονίζεται στη φωτογραφία.
• 
  
  
  

  AΣ ΘYMHΘOYME TI MAΘAME Σ ' AYTH THN ENOTHTA

  ◗ – Eπικοινωνία είναι η ανταλλαγή . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . μεταξύ . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . και
  . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

  – Για να επιτευχθεί επικοινωνία χρειάζεται ένας κοινός . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
  – H γλωσσική επικοινωνία επηρεάζεται από . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

  ◗ Yπάρχουν διάφορα είδη προτάσεων:

  α. Aνάλογα με τα συστατικά τους:

  πρόταση

  

  απλή

  ...............

  ................

  β. Ανάλογα με τη σημασία τους:

  πρόταση

  

  αποφαντική

  ...............

  ................

  ...............

  ◗ Kάντε τις σωστές αντιστοιχίσεις:

  αποφαντικές ερωτηματικές επιφωνηματικές προστακτικές

  • • • •

  • ερωτηματικό • θαυμαστικό • τελεία

• ΑΣΚΗΣΗ:

• https://users.sch.gr/ipap/Ellinikos_Politismos/glossa/a01-ep.htm
  

Silly Symphonies - Flowers and Trees (1932)

Την Πόρτα Ανοίγω Το Βράδυ

 

Στίχοι:  

Τάσος Λειβαδίτης

Μουσική:  

Μίκης Θεοδωράκης

	1.	Μίκης Θεοδωράκης
	2.	Χορωδία Αγίου Ιακώβου, Στοκχόλμης
	3.	Μαρία Φαραντούρη
	4.	Άλκηστις Πρωτοψάλτη
	5.	Διονύσης Τσακνής
	6.	Δημήτρης Μπάσης

Την πόρτα ανοίγω το βράδυ,

τη λάμπα κρατώ ψηλά,

να δούνε της γης οι θλιμμένοι,

να ’ρθούνε, να βρουν συντροφιά.

Να βρούνε στρωμένο τραπέζι,

σταμνί για να πιει ο καημός

κι ανάμεσά μας θα στέκει

ο πόνος, του κόσμου αδερφός.

Να βρούνε γωνιά ν’ ακουμπήσουν,

σκαμνί για να κάτσει ο τυφλός

κι εκεί καθώς θα μιλάμε

θα ’ρθει συντροφιά κι ο Χριστός.

Πηγή: https://stixoi.info/stixoi.php?info=Lyrics&act=details&song_id=1066

18 διάσημοι πίνακες ζωγραφικής με θέμα τους τον μήνα Ιούνιο

http://antikleidi.com/2016/06/13/pinakes_june/

ChatGPT vs Νικ Κέιβ: Τεχνητή νοημοσύνη και τέχνη

 Δείτε σχετικά:

https://palaiapoli.wordpress.com/2023/04/25/chatgpt-vs-%ce%bd%ce%b9%ce%ba-%ce%ba%ce%ad%ce%b9%ce%b2-%cf%84%ce%b5%cf%87%ce%bd%ce%b7%cf%84%ce%ae-%ce%bd%ce%bf%ce%b7%ce%bc%ce%bf%cf%83%cf%8d%ce%bd%ce%b7-%ce%ba%ce%b1%ce%b9-%cf%84%ce%ad%cf%87%ce%bd/

Γιουβάλ Χαράρι: "Για πρώτη φορά δημιουργήσαμε κάτι που μας αφαιρεί εξουσία"

 

Διαβάστε σχετικά:

https://www.news247.gr/sunday-edition/o-charari-fovatai-oti-i-techniti-noimosyni-tha-ferei-to-telos-tis-anthropotitas.10018059.html

Η μεταμόρφωση του κυρίου Αδιάφορου

Θ. Αγγελόπουλος - Ο θίασος (απόσπασμα)

Είναι και το δημοτικό τραγούδι που προσπαθεί να τραγουδήσει η γριά του θιάσου στο γαμήλιο γλέντι της Χρυσόθεμης που πνίγεται από το τρομπόνι ενός αμερικανού πεζοναύτη και καταδικάζεται στη σιωπή.

Γάμος της Χρυσόθεμης με αμερικανό λοχία. Στη συνοδεία τους αμερικάνοι πεζοναύτες με τις φίλες της νύφης, τη μαντάμ και τα κορίτσια. Στο γαμήλιο τραπέζι το βάζο με αμερικάνικη και ελληνική σημαία. Κάθονται στη μια πλευρά οι φίλοι και οι φίλες κι από την άλλη τα μέλη του παλιού Θιάσου. Τυπικές οι σχέσεις, ο γιος αποστρέφεται τον αμερικανό άντρα της μητέρας του.

Η παρέα των νεόνυμφων χορεύει μπλουζ υπό τους ήχους του τραγουδιού του Νατ Κινγκ Κόουλ Μόνα Λίζα. Η γριά ζητάει να πει ένα τραγούδι για τη νύφη. Ο ακορντεονίστας τη συνοδεύει στη Μωρή κοντούλα λεμονιά. Οι πεζοναύτες παίζουν με τα μουσικά όργανα που βρήκαν δίπλα  προσπαθώντας να πιάσουν το ρυθμό. Στο τέλος μπαίνει το τρομπόνι βαρύ και σκεπάζει τα πάντα. Η μελωδία μεταμορφώνεται σε ρυθμό ροκ και η ορχήστρα εκμηδενίζει το ακορντεόν. Τώρα κυριαρχεί μια μπάντα τζαζ.

Ο Ορέστης απαντά στην πρόταση του λοχία για πρόποση με το τράβηγμα του τραπεζομάντιλου.  Το γλέντι διαλύεται.

https://prin.gr/2021/02

Hand Stories | Τάσος Λειβαδίτης "Αν θέλεις να λέγεσαι άνθρωπος" στη νοηματική

Ήχοι και εικόνες από τη δεύτερη πατρίδα μου, την Καστοριά...

20 αμυγδαλιές ανθίζουν στον καμβά διάσημων ζωγράφων

Η αμυγδαλιά είναι σύμβολο τύχης κι ελπίδας. Στην Ελλάδα η αμυγδαλιά είναι προάγγελος της άνοιξης και επακόλουθα του έρωτα. Πολλοί είναι οι διάσημοι ξένοι κι Έλληνες ζωγράφοι που την έχουν τιμήσει στον καμβά τους. Ας απολαύσουμε 20 απ αυτούς.

Φέτος προφανώς λόγω των υψηλών θερμοκρασιών, τις είδαμε ν ανθίζουν αρκετά πρώιμα.

Ήταν ένα από τα αγαπημένα θέματα του Vincent van Gogh

ανθισμένη αμυγδαλιά Vincent van Gogh, 1888

«σβήνω κυλώντας στα νερά»

Γεννήθηκα στο βλέφαρο του κεραυνού

σβήνω κυλώντας στα νερά 

 

Ανέβηκα στην κορυφή της συννεφιάς 

σαλτάροντας με τις τριχιές του λιβανιού 

πήρα το δρόμο της σποράς 

 

Κοιμήθηκα στο προσκεφάλι του σπαθιού 

είχα τον ύπνο του λαγού 

 

Αγνάντευα την πυρκαγιά της θυμωνιάς 

αμίλητος την ώρα της συγκομιδής 

πήρα ταγάρι ζητιανιάς

 

Αντάμωσα τον χάρο της ξερολιθιάς 

το άλογο στο αλώνι να ψυχομαχεί 

σβήνω κυλώντας στα νερά

Ο χιονιάς στην Αθήνα

 

Γιάννης Αγγελάκας & οι 100ºC - Ακούω Τον Ουρανό Να Γελάει

Βερλίγκα πηγές Αχελώου από ψηλα!

Ελευθερία Αρβανιτάκη & Σταύρος Σιόλας - Στην Πλάτη Του Καιρού

 

Σωκράτης Μάλαμας - Στεριά | ΤΑ ΛΑΪΚΑ ΠΑΡΑΛΕΙΠΟΜΕΝΑ

 

Παύλος Παυλίδης / Γιάννης Μαρκόπουλος - Μαλαματένια Λόγια

 

Andrei Tarkovsky - The Poet

 

H GenZ θέλει να σώσει τον πλανήτη. Μπορεί;

MONOGRAM X - 'Black Hole' (Official Music Video)

Μονεμβασιά - Μαρία Αλαμανή Ναθαναηλίδου

 

Κλειστό λόγω αγάπης...

 

Μουσική Βάσω Αλαγιάννη  Στίχοι Μαρία Παπαδάκη

Από το άλμπουμ του Βασίλη Λέκκα με τίτλο - Τον εαυτό μου ρώτησα - Κυκλοφόρησε το 2016 από την MLK.

Κρήτη! Χανιά! Κατοχή! Ο Μανόλης και η Νίκη γνωρίζονται και αγαπιούνται τρελά! Κλέβονται κάτω απ’ τη μύτη των Γερμανών και των γονιών τους. Από την ένωσή τους γεννιέται η κοκινομάλλα Ακριβή με τα σμαράγδια στα μάτια. 

Σκεπαστή αγορά στα Χανιά! «Κίρκη»! Το μαγαζί της Ακριβής που όλοι τη λένε μάγισσα! Πουλά βότανα, μαντζούνια, αρώματα και γιατρικά. Οι σοφές και φευγάτες ρήσεις της γιατρεύουν ψυχές και σώματα. 

Μόναχο! Ελπίδα, η γλυκιά μαυρομάτα... Μάρτιν, ο μεγάλος της έρωτας... Άγγελος ή δαίμονας; 

Κοντά στην Ακριβή βρίσκει καταφύγιο από τα λάθη της. Οι δυο γυναίκες θα δεθούν με φιλία μπιστική που θα κρατήσει μια ζωή. Ένα τραγικό παιχνίδι της μοίρας όμως θα τις ρίξει σαν πεφταστέρια στην ίδια άβυσσο. 

Μια μέρα, η αέρινη φιγούρα με τα κατακόκκινα μαλλιά κλειδώνει την πόρτα του «Κίρκη» και καρφώνει πάνω της ένα χαρτόνι που γράφει: «Κλειστό λόγω…»

Υπάρχει άραγε δικαιολογία για μια μάνα που εγκαταλείπει το παιδί της; Μέχρι πού είναι δυνατόν να φτάσει μια βασανισμένη γυναίκα; Πόσο μπορεί να καθορίσει ένας άντρας τις επιλογές της;  Ο Μίλτος γίνεται ο φύλακας άγγελος της Ελπίδας....!!!!

Ο Σήφης, ο Κρητίκαρος τη διεκδικεί με μαντινάδες και λεβεντιά....!!!

Ταξίδι στο χρόνο, μυστικά που αλλάζουν ζωές, μάγια που γιατρεύουν, άρωμα κανέλας και γαρύφαλλου, μαντινάδες, πόνος, κι αγάπες αθάνατες, συνθέτουν μια ιστορία βασισμένη σε αληθινά γεγονότα....!!!

«Όταν αποφασίσεις να σηκώσεις τα χέρια ψηλά και να διεκδικήσεις τ’ αστέρια, ο ουρανός χαμηλώνει μόνο για σένα»...

Θα δικαιωθούν τα λόγια της Ακριβής....;

Μύθοι και Αλήθειες για την Ελληνική Γλώσσα (μια διάλεξη του Νίκου Σαραντάκου)

 

Τι θα ήθελα να είχα μάθει στο σχολείο

Θα ήθελα να με είχαν διδάξει:

• Να μαγειρεύω, να πλένω, να ράβω.
• Να καλλιεργώ τη γη, να φροντίζω τα λουλούδια, να αρμέγω, να ψαρεύω.
• Να χτίζω, να βάφω και να επισκευάζω τις οικιακές, υδραυλικές και ηλεκτρικές εγκαταστάσεις
• Να χειρίζομαι και να επιδιορθώνω μηχανήματα, αλλά και το ποδήλατο, το αυτοκίνητο, το ραδιόφωνο, το Video, το ψυγείο, τον ανεμιστήρα, το κομπιούτερ.
• Να παρέχω στον εαυτό μου και στους άλλους πρώτες ιατρικές βοήθειες.
• Να γνωρίζω ότι είναι γνωστό για την ερωτική, σεξουαλική συμπεριφορά του ανθρώπου, καθώς και την εξέλιξη, μέσα στο χρόνο και σε όλα τα μήκη και τα πλάτη της γης, των διαφορετικών ηθών, εθίμων και γνώσεων, γύρω απ’ αυτήν και την ερωτική ζωή των ζώων.

Την ανίχνευση της επίδρασης και του ειδικού ρόλου στη ζωή, του ήλιου, της σελήνης, των άστρων, του φυσικού και κλιματικού περιβάλλοντος, της διατροφής, της εργασίας και του έρωτα.

Να παίζω μουσική.

Να μαθαίνω την ιστορία όλων των παλιότερων και σύγχρονων πολιτισμών πάνω στη γη, μέσα από την οπτική και ακουστική τους εικόνα, τη φύση τους, τους όρους εργασίας και διαβίωσής τους, τη μουσική, το χορό, τις τέχνες, τη θρησκεία και την κοινωνική τους συγκρότηση.

Ισότιμα, όλες τις σύγχρονες και παλιότερες αλληλοσυγκρουόμενες απόψεις στη φιλοσοφία, στη θρησκεία, στην ηθική, στην επιστήμη και στην πολιτική. Γι’ αυτό θα μου άρεσε ένα σχετικό βιβλίο με τίτλο: «Εν οίδα ότι ουδέν οίδα» και το ακόλουθο επίγραμμα στην πρώτη εσωτερική σελίδα: «Αν η αλήθεια ήταν πάντοτε, παντού, για το καθετί και για τον καθένα μία, οι άνθρωποι δεν θα ήταν τόσο ηλίθιοι να μη συμφωνήσουν στην από κοινού αποδοχή της».

Ακόμα, όταν ήμουνα παιδί θα ήθελα: Να μην διαχώριζαν τόσο απόλυτα την αναγκαία προετοιμασία μου για τη ζωή από την ίδια τη ζωή μου. Να μπορούσα όσο μου το επέτρεπαν σταδιακά οι δυνάμεις μου όχι μόνο να μαθαίνω, αλλά και «να κάνω».

Όπως εγώ είχα συναίσθηση της βιολογικής μου μειονεξίας απέναντι στους μεγαλυτέρους μου, να είχαν κι αυτοί συναίσθηση της βιολογικής τους υπεροχής απέναντί μου, και να απέφευγαν την εξουσιαστική της κατάχρηση στο όνομα της αναγκαίας προς εμένα βοήθειας και συμπαράστασης.

Όταν έκανα κάτι «καλό», δηλαδή πέρα από τις προσδοκίες τους, να μη με εκθείαζαν τόσο πολύ. Κι όταν έκανα κάτι «κακό», δηλαδή κάτω από τις προσδοκίες τους, να μη μαλώναν τόσο πολύ.

Να με μάθαιναν ότι η μοναδικότητά μου έγκειται όχι μόνο στα φυσικά πλεονεκτήματα και στις δυνατότητές μου, αλλά και στα φυσικά μειονεκτήματα και στις αδυναμίες μου. Ότι δεν είμαι, πρέπει ή μπορώ να ’μαι, ο πρώτος καλύτερος ή χειρότερος από τον οιονδήποτε. 

Να μη με υποχρέωναν να μοιάσω με κανέναν εκτός από εμένα.

Να μη μου δημιουργούσαν την ψευδαίσθηση ότι τα ’χω ή μπορώ να τα ’χω όλα, οδηγώντας με έτσι αργότερα, όταν αυτό φυσιολογικά διαψευδόταν, στην απογοήτευση και στην άρνηση του εαυτού μου. Σε μια απέλπιδα προσπάθεια απόκτησης αυτών που δεν είχα, είτε σε μια άρνηση αυτών που διέθετα.

Να μη μου προκαθόριζαν, με οποιονδήποτε τρόπο, το μέλλον ή τις πεποιθήσεις μου. Και να μην αισθάνονταν την ανάγκη να με εξοπλίσουν οπωσδήποτε με κάποιο ιδανικό, κάποια απόλυτη σιγουριά ή αλήθεια, που οι ίδιοι ή κάποιοι άλλοι δεν διέθεταν. Και να μην είχαν το θράσος, όταν αργότερα αυτό με το οποίο οι ίδιοι με είχαν εξοπλίσει διαψευδόταν, να μου πετάξουν χαιρέκακα στα μούτρα: «Δε στα ‘λεγα εγώ;».

Από Dimitris Potiropoulos