Το "τέλος" του Ρωτόκριτου στην εκδοχή των μαθητών του Γ1/Γ2 του Γυμνασίου Μανιάκων...

[...] Αργότερα κηρύσσεται πόλεμος εναντίον του βασιλιά των Βλάχων, στον οποίο έρχεται και πολεμά με γενναιότητα ο Ερωτόκριτος μεταμφιεσμένος σε μαύρο με τη βοήθεια ενός μαγικού υγρού. Στη μάχη σώζει το βασιλιά και δέχεται να μονομαχήσει με τον Άριστο, ανεψιό του βασιλιά των Βλάχων, τον οποίο και σκοτώνει. Ο Ερωτόκριτος ζητεί για αμοιβή του να παντρευτεί την Αρετούσα, που δεν τον αναγνωρίζει στην αρχή, γι' αυτό αρνείται.Στο τέλος όμως γίνεται η αναγνώριση χάρη στο μαγικό υγρό που του ξαναδίνει τη μορφή του και οι νέοι παντρεύονται και ζουν ευτυχισμένοι.

Ήρθεν η μέρα η λαμπυρή, γλυκύς καιρός αρχίζει

κι ήκατσεν ο Ρωτόκριτος εις το θρονί κι ορίζει.
Αγαπημένο αντρόγυνο σαν τούτο δεν εφάνη
μηδ’ τέτοιο καλορίζικο, χαιρόμενο στεφάνι.

Εκάμασι παιδόγγονα κι όλα εγενήκαν πλούσα
και μάνα και κερά λαλά εγίνη η Αρετούσα.
Για τούτο οπού `ναι φρόνιμος, δε χάνεται στα πάθη, 
το ρόδο κι ο όμορφος ανθός γεννιέται μες στ’ αγκάθι.

Βιτσέντζοςείν’ ο ποιητής και στη γενιά Κορνάρος, 
που να βρεθεί ακριμάτιστος όντε τον πάρει ο Χάρος.
Στην Στείαν εγεννήθηκε, στην Στείαν ενεθράφη, 
εκεί `καμε κι εκόπιασεν ετούτα που σας γράφει.
Στο Κάστρον επαντρεύτηκε σαν αρμηνεύγ’ η φύση, 
το τέλος του έχει να γενεί όπου ο Θεός ορίσει.

Μια ιδέα που ξεκλέψαμε από το afterschool bar

"Ζήσαν αυτοί καλά κι εμείς καλύτερα"... Μετά το happy end της ιστορίας, τα παιδιά του Γ1/Γ2 του γυμνασίου Μανιάκων άφησαν αχαλίνωτη τη φαντασία τους κι επιδόθηκαν σε μια δική τους διαφορετική εκδοχή της εξέλιξης των πραγμάτων. Τις προεκτάσεις στην ιστορία λοιπόν τις δίνουν οι μαθήτριες/ες, κάποιες/οι με πεζό κείμενο, κάποιοι - λιγότεροι-  με στίχους. Κάθε ιστορία συνοδεύεται από ένα μουσικό κομμάτι, επιλογή των "δημιουργών" ή δική μου. Ας απολαύσουμε την "συνέχεια" του Ερωτόκριτου:

Μαρία Κ. μαθήτρια του γ1

Έπειτα παντρευτήκανε

και αιώνια δεθήκανε.

Ανοίξανε ένα σπιτικό

χαρούμενοι γινήκανε.

Κι έκανε πέτρα την καρδιά

ο βασιλιάς και είπε:

«Με ένα γιο να γίνετε

και άντρα να τον δείτε».

Κι έμεινε έγκυος η Αρετή

κι όλοι τους εμονοιάσαν.

Γλεντούσανε ως το πρωί

τον διάδοχο γιορτάσαν.

Μα εννιά μήνες πιο μετά

την πιάσανε οι πόνοι

κι όλοι τους πανικόβλητοι

περίμεναν το εγγόνι.

Εβγήκε λίγο αργότερα

η μαία από την κλίνη

Πετάχτηκε ο Ρωτόκριτος

ρώτησε τι ‘χε γίνει.

Η μαία μ’ αναφιλητά

και με καημό μεγάλο

Είπε γεννήθηκε ο γιος

μα είχε νέο κι άλλο.

Προσπάθησε η Αρετή

και πάλεψε με θάρρος,

όμως δεν άντεξε η ψυχή

και την επήρε ο Χάρος.

Χλόμιασε ο Ρωτόκριτος

του’ φυγε η γη απ’ τα πόδια.

Σαν μαχαιριά μες την καρδιά

του’ ρθαν αυτά τα λόγια.

«Αχ,  Αρετούσα μου καλή

που με αφήκες μόνο

μ’ ένα παιδί νεογέννητο

μ’ ένα μεγάλο πόνο.»

Την άλλη μέρα το πρωί

την θάψαν την κοπέλα.

Κάλυψε το βασίλειο

ο θρήνος και η τρέλα.

Εμόνοιασε ο βασιλιάς

μαζί με το γαμπρό του.

Μεγάλωσαν και το παιδί

το’ κάναν διάδοχό του. 

 ……………………………………………………………………………………………………………………..

Ελένη Ν.

Κων/να Ν.

Ελισάβετ Σ. μαθήτριες του γ2    

Ζήσανε ευτυχισμένοι παρά την θέληση του βασιλιά,

αλλά η δυστυχία χτύπησε την πόρτα τους ξανά.

Καθώς ο βασιλιάς μια μέρα αρρώστησε βαριά,

κι η αρρώστια αυτή δεν είχε γιατρειά.

Την κάλεσε μια μέρα βροχερή την κόρη του στο δωμάτιο του,

και άρχισε να διηγείται το βαρύ παράπονό του:

-       Άκουσε Αρετούσα μου και βάλτο στο μυαλό σου,

θέλω αυτόν τον άπλυτο να βγάλεις απ’ το δωμάτιο σου.

Εγώ θέλω να σε παντρέψω με ένα άξιο παλικάρι

κι όχι με αυτόν τον άξεστο, ετούτο τον βρωμιάρη.

Και τότε η Αρετούσα του απάντησε:

-       Άκουσε πατερούλη μου εγώ αυτόν αγάπησα κι αυτόν θα παντρευτώ

γι' αυτό βάλτο στο μυαλό σου, γιατί αλλιώς θα φύγω από ‘δώ

και δεν θα σας ξαναδώ.

Τότε ο βασιλιάς με θυμό , την έδιωξε από το παλάτι

κι η Αρετούσα με τον Ρωτόκριτο εφύγανε με ένα άτι.

Πέρασαν χρόνια και καιροί

μα το ζευγάρι στο παλάτι δεν είχε εμφανιστεί,

ο βασιλιάς είχε γιατρευτεί

μα πέθανε τελικά από αρρώστια και ντροπή.

Όταν το έμαθε η Αρετούσα στεναχωρήθηκε πολύ

αλλά μαζί με τον γιό της και τον Ρωτόκριτο

ζήσανε ευτυχισμένοι όλοι μαζί.

……………………………………………………………………………………………………………………..

Αφροδίτη Α. μαθήτρια του γ1

Ρωτόκριτος κι Αρετή

ζούσαν ευτυχισμένοι

εγέννησαν κι ένα παιδί

που βασιλιάς θα γένει.

Μα μια μέρα η Αρετή

αρρώστησε βαριά πολύ

λύγισε ο Ρωτόκριτος

κι έκλαιγε το παιδί

Σαράντα μέρες κράτησε

αυτή η συμφορά

σαράντα νύχτες γύρευαν

να βρουν παρηγοριά.

Ο βασιλιάς εφώναξε

γιατρούς εις το παλάτι

να την εκάνουνε καλά

μα είπαν πως είναι μάτι.

Αγάλια αγάλια οι γιατροί

ενίκησαν όλα τα κακά

κι ήρθε ξανά στο σπιτικό 

η ευτυχία κι η χαρά.

……………………………………………………………………………………………………………………..

Κυριακή Τ. μαθήτρια του γ2

Έπειτα όμως από δύο χρόνια παντρειάς κι ευτυχίας, ο πατέρας της Αρετούσας έστειλε ένα γράμμα προς όλους τους συμμάχους του στο οποίο διεμήνυσε ότι εάν μπορέσει κάποιος  να σκοτώσει τον Ερωτόκριτο, χωρίς να υποψιαστεί η κόρη του πως ήταν πρωτοβουλία του πατέρα της, θα τον άφηνε να παντρευτεί την Αρετούσα. Μια και που ήταν  πολύ όμορφη ποιος θα αντιστεκόταν?!!!

  Έτσι λοιπόν αυτοί που ενδιαφέρονταν δεν άργησαν να ανταποκριθούν στο αίτημα αυτό και γι’ αυτό άρχισαν γρήγορα να σκέφτονται πώς θα τελειοποιήσουν την αποστολή τους.

 Αφού πέρασαν πολλά σχέδια οργάνωσης του εγκλήματος από τα χέρια του βασιλιά, ένα ήταν αυτό  που του μπήκε στο μάτι. Σύμφωνα λοιπόν  με το σχέδιο του Φίλιππου, πρίγκιπα του Βυζαντίου, θα έφτιαχνε ο ίδιος ο Φίλιππος ένα μαγικό φίλτρο , το οποίο θα το έπινε η Αρετούσα χωρίς να το καταλάβει και έτσι θα  τον ερωτευόταν, ξεχνώντας την αγάπη της  για τον Ερωτόκριτο.

 Ύστερα από δύο μέρες το σχέδιο μπήκε σε εφαρμογή. Ο Φίλιππος επισκέφθηκε το σπιτικό τους κι εκεί βρήκε την Αρετούσα με τον σύντροφό της τον Ερωτόκριτο . Μόλις όμως τον είδαν  κατάλαβαν την αμηχανία του μέσα από τις κινήσεις του και το βλέμμα του. Προκλήθηκε ένταση και λογομαχία κι ο Ερωτόκριτος τράβηξε το σπαθί του και άρχισε να μονομαχεί μαζί του.

Μετά από σκληρή μάχη τον νίκησε ο Ερωτόκριτος. Καταματωμένος, αυτός κι η Αρετούσα ανέβηκαν στα άλογά τους κι έφυγαν εσπευσμένα για μακριά, χωρίς να προλάβουν να πάρουν τίποτα  γιατί ήξεραν ότι θα το μάθει ο βασιλιάς και θα τους κυνηγήσει λυσσασμένα.

 Και όπως το φανταζόντουσαν έτσι κι έγινε, από παντού τους κυνηγούσαν και δεν ήξεραν πώς να διαφύγουν και πού να πάνε. Τα αποσπάσματα ενόπλων του βασιλιά τούς πλησίασαν, τους παγίδευσαν. Έτσι, στο τέλος, αποφάσισαν, αντί να τους πιάσουνε και να τους χωρίσουν, να πιουν πικρό δηλητήριο και να δώσουν το τελευταίο τους φιλί!!!

……………………………………………………………………………………………………………………..

Χρυσή Σ. μαθήτρια του γ2 

Ο Ερωτόκριτος ζήτησε από τον βασιλιά να γίνει υπηρέτης, πιστεύοντας ότι θα βλέπει την Αρετούσα. Ο βασιλιάς συμφώνησε και του ανέθεσε την διατήρηση της τάξης στο παλάτι. Κατά ενθουσιασμένος ο Ερωτόκριτος πήγε στην δουλειά του. Όμως κάποιοι από το παλάτι δεν τον ήθελαν… Ο Ερωτόκριτος όμως δεν έδινε και πολύ σημασία.

      Κάποια στιγμή ο βασιλιάς διέταξε να ελευθερώσουν την Αρετούσα. Χαρούμενος ο Ερωτόκριτος το ίδιο βράδυ πήγε να την δει. Όταν έφτασε στο παράθυρό της, την είδε να φοράει ένα κάτασπρο μακρύ φόρεμα και κάποιες γυναίκες να την στολίζουν με κοσμήματα. Σκεπτόμενος  περίμενε να φύγουν οι γυναίκες έτσι ώστε να μιλήσει με την Αρετούσα. Όταν έφυγαν οι γυναίκες ο Ερωτόκριτος μπήκε μέσα. Η Αρετούσα τρομαγμένη και χαρούμενη τον αγκάλιασε με όλη της τη δύναμη. Ο Ερωτόκριτος την ρώτησε τι είναι αυτό που φοράει και διστακτικά η Αρετούσα του απάντησε νυφικό. Ο Ερωτόκριτος στεναχωρημένος και νευριασμένος έφυγε από το δωμάτιο,  χωρίς να ακούσει τα λόγια της Αρετούσας.

     Την επόμενη μέρα ο βασιλείας φώναξε τον Ερωτόκριτο. Ο Ερωτόκριτος πήγε στον  βασιλιά και του ανακοίνωσε ότι η Αρετούσα θα παντρευόταν την ερχόμενη Τρίτη και του ανέθεσε να παραδώσει αυτός τις προσκλήσεις. Ο Ερωτόκριτος απογοητευμένος άρχισε να την ίδια στιγμή να τις μοιράζει. Άρχισε να μοιράζει έως και στις ποιο απόμακρες περιοχές του νησιού. Άλλα τον ξάφνιασε που μοίρασε και στον πατέρα του μια πρόσκληση. Αφού τις μοίρασε όλες, μετά από 2 μέρες, γύρισε στο παλάτι και είδε ότι είχαν αρχίσει οι προετοιμασίες. Οι μέρες περνούσαν και η Μεγάλη μέρα έφτανε. Ο Ερωτόκριτος δεν ήταν πια χαρούμενος και η Αρετούσα μέρα με την μέρα χαιρόταν όλο και πιο πολύ. Ο Ερωτόκριτος δεν ήθελε πια την ζωή του και αποφάσισε να φύγει την  μέρα του γάμου. Το ανακοίνωσε στον βασιλιά και του απάντησε ότι άμα έφευγε θα τον σκότωνε. Ο Ερωτόκριτος τελικά έμεινε παρά την θέληση του. 

ΚΑΠΩΣ ΕΤΣΙ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΕΝΙΩΣΕ Ο ΡΩΤΟΚΡΙΤΟΣ

(Το βιντεάκι περιέχει σκηνές από τις "Νύφες" του Παντελή Βούλγαρη)

Όταν ήρθε η μέρα του γάμου ο Ερωτόκριτος δεν ήταν παρόν και η Αρετούσα στεναχωρήθηκε. Ο βασιλιάς διέταξε να τον βρούνε και να τον φέρουν στην τελετή. Μετά από ώρα, ήρθε και ο γαμπρός και τα’ χασε όταν στάθηκε δίπλα στην Αρετούσα. Ο βασιλιάς πάντρεψε το ζευγάρι και η Αρετούσα με τον Ερωτόκριτο έζησαν ευτυχισμένοι με δύο παιδάκια. Και ζήσαν αυτοί καλά και εμείς καλύτερα.……………………………………………………………………………………………………………………..

Αναστασία Σ. μαθήτρια του γ2
Συγκινημένη βλέπει τον Ερωτόκριτο να στέκεται απέναντί της. Τον περίμενε πολλά χρόνια. Ήθελε να περάσει μαζί του την υπόλοιπη ζωή της, όμως η μοίρα αποφάσισε αλλιώς. Κρατούσε καλά κρυμμένο μέσα της το μυστικό της ανίατης ασθένειας της. Δεν είχε καμιά ελπίδα... Όμως δεν είχε το δικαίωμα να καταστρέψει και τη ζωή του Ερωτόκριτου. Έπρεπε να χωρίσουν για μια ακόμη φορά.
 Αρετούσα: 
- Πρέπει να φύγεις, σε παρακαλώ, δεν μπορούμε να είμαστε μαζί.
Ερωτόκριτος: 
- Σε παρακαλώ, πες μου το γιατί;;;
Αρετούσα: 
- Μη με ρωτάς. Φύγε και μην ξαναέρθεις.
Η αγάπη του για την Αρετούσα έγινε μίσος, θυμός και πίκρα. Μετά από λίγο καιρό όμως έμαθε από τον βασιλιά για τον θάνατό της. Αισθάνθηκε ενοχές που την μίσησε άδικα κι έχασε για πάντα την ευτυχία του.



Υπάρχει και συνέχεια...

Εικονικό ταξίδι στη Βενετία μέσω του Google Street View (video)

Ένας από τους πιο ρομαντικούς προορισμούς του πλανήτη μας είναι δίχως άλλο η Βενετία. Όσοι δεν έχουν καταφέρει να ταξιδέψουν μέχρι σήμερα στην πανέμορφη ιταλική πόλη, έχουν τώρα την ευκαιρία να κάνουν βόλτα με γόνδολα στα κανάλια -και μάλιστα χωρίς τις ανεπιθύμητες μυρωδιές- και να απολαύσουν πανοραμικά πλάνα (360°) από τα σοκάκια της Βενετίας  μέσα από το Google Street View  
http://www.google.com/maps/about/behind-the-scenes/streetview/treks/venice/

Πάρτε μια γεύση και μέσα από το παρακάτω video:

Πηγή: http://www.techgear.gr/explore-venice-with-google-street-view-80465/

Με Πανσέληνο η «βροχή» των Λεοντιδών" την Κυριακή

Στο αποκορύφωμά της θα φτάσει την Κυριακή 17 Νοεμβρίου άλλη μια «βροχή» από διάττοντες αστέρες, των Λεοντιδών, στο νυχτερινό ουρανό και της Ελλάδας.

Αν και παραδοσιακά θεωρείται μια από τις πιο εντυπωσιακές βροχές, φέτος η πανσέληνος, που θα συμβεί την ίδια μέρα, θα «σβήσει» την πτώση των μετεώρων, με αποτέλεσμα η νυχτερινή παρατήρησή τους να μην γίνει υπό ευνοϊκές συνθήκες.

Οι Λεοντίδες συνήθως «δίνουν» 15 έως 40 «πεφταστέρια» ανά ώρα, ενώ κάθε περίπου 33 χρόνια εμφανίζουν μια κυκλική αποκορύφωση με εκατοντάδες μετέωρα την ώρα.

Η πιο θεαματική χρονιά τους ήταν το 1966, όταν τα μετέωρα που έπεφταν, έφθασαν τις πολλές χιλιάδες ανά ώρα, θυμίζοντας κυριολεκτικά φωτεινή βροχή. Έτσι, στις 17 Νοεμβρίου 1966, στις κεντρικές και δυτικές Ηνωμένες Πολιτείες δεκάδες χιλιάδες διάττοντες γέμισαν τον νυχτερινό ουρανό επί 20 τουλάχιστον λεπτά, με ρυθμό 200.000 έως 1 εκατ. διαττόντων κάθε ώρα.

Η εν λόγω βροχή διαττόντων φαίνεται να προέρχεται από τον αστερισμό του Λέοντα, από όπου πήρε και το όνομά της, αν και στην πραγματικότητα πρόκειται για τα σωματίδια της σκόνης που έχει αφήσει πίσω της η ουρά του κομήτη Τέμπλ-Τατλ, η οποία περιοδικά διασταυρώνεται με την τροχιά της Γης.

Ο κομήτης αποσυντίθεται αργά και έτσι σταδιακά δημιουργεί ένα κινούμενο «ποτάμι» υπολειμμάτων εκατομμυρίων χιλιομέτρων σε πλάτος και εκατοντάδων εκατομμυρίων χιλιομέτρων σε μήκος.

Όταν τα απομεινάρια του κομήτη, που συνήθως έχουν βάρος μικρότερο του ενός γραμμαρίου, συναντούν το ανώτερο στρώμα της ατμόσφαιρας του πλανήτη μας σε ύψος 80 έως 130 χιλιομέτρων, αυτά αναφλέγονται λόγω της τριβής.

Η ανάφλεξη ιονίζει τα γύρω στρώματα της ατμόσφαιρας σχηματίζοντας έτσι μια φωτεινή σφαίρα δύο έως τριών μέτρων που φαίνεται από τη Γη και ονομάζεται διάττων, μετέωρο ή «πεφταστέρι». Ο κομήτης Τέμπλ-Τατλ ολοκληρώνει μια περιφορά γύρω από τον Ήλιο κάθε 33 χρόνια περίπου, οπότε πλησιάζει περισσότερο και τον πλανήτη μας.

Σύμφωνα με τον διευθυντή του Πλανηταρίου του Ιδρύματος Ευγενίδου, Διονύση Σιμόπουλο, κάθε ημέρα πάνω από 100 τόνοι λεπτής διαστημικής σκόνης πέφτει πάνω στην επιφάνεια της Γης, χωρίς να γίνεται αντιληπτή από τους ανθρώπους.

Πηγή: http://tvxs.gr/news/sci-tech/me-panselino-i-%C2%ABbroxi%C2%BB-ton-leontidon-tin-kyriaki

Το α1/α2 του γυμνασίου Μανιάκων Καστοριάς περιγράφει τη ζωή και την κίνηση σε ένα κρητικό ανάκτορο μια ημέρα γιορτής…

μινωική γιορτή from Kvarnalis75

Γιατί τα σχολεία δε μορφώνουν, ομιλία του δασκάλου της χρονιάς στις ΗΠΑ

Όταν το 1990, για δεύτερη συνεχόμενη χρονιά, απονεμήθηκε στον John Taylor Gatto ο τίτλος του «Δασκάλου της Χρονιάς της Νέας Υόρκης» στην ομιλία αποδοχής του τίτλου που εκφώνησε, δεν αρκέστηκε σε απλές ευχαριστίες, αλλά εξαπέλυσε ένα δριμύ κατηγορώ στην συμβατική λογική που διέπει την εκπαίδευση. Μίλησε για το ρόλο που πρέπει να διαδραματίζει η εκπαίδευση για το άτομο, την οικογένεια και την κοινωνία στην σύγχρονη εποχή. Δεν απευθύνθηκε μόνο στη Νέα Υόρκη και τους μαθητές του.

 Τα λόγια του εκφράζουν και τις ανησυχίες των εκπαιδευτικών και των γονιών όπου και αν βρίσκονται. Τα προβλήματα που αντιμετωπίζουμε στη μόρφωση και την δημιουργική απασχόληση των παιδιών μας είναι σοβαρά και πολύπλοκα και δεν αποτελούν αποκλειστική ευθύνη των σχολείων. Κι όμως τα σχολεία μπορούν να δημιουργήσουν τις κατάλληλες συνθήκες για την διαμόρφωση της κοινωνίας και του κόσμου που ονειρευόμαστε. Έτσι έχουμε την ευχαρίστηση να δημοσιεύσουμε αυτή την φλογερή ομιλία ενός από τους πιο ένθερμους οπαδούς της εκπαιδευτικής μεταρρύθμισης.

Η ομιλία του John Taylor Gatto

Αποδέχομαι αυτό το βραβείο για λογαριασμό όλων των καλών δασκάλων που έχω γνωρίσει όλα αυτά τα χρόνια. Όλων των δασκάλων που πάσχισαν να οικοδομήσουν σχέσεις με τους μαθητές τους. Σχέσεις βασισμένες στην τιμή. Άνδρες και γυναίκες που δεν ήταν ποτέ εφησυχασμένοι, που πάντοτε, στην αδιάκοπη προσπάθεια τους να προσδιορίσουν και να επαναπροσδιορίσουν την σημασία της λέξης «Παιδεία» έθεταν ερωτήματα. Ο «Δάσκαλος της Χρονιάς» δεν είναι ο καλύτερος δάσκαλος. Οι καλοί δάσκαλοι είναι πολύ χαμηλών τόνων για να γίνουν εύκολα αντιληπτοί. Ο «Δάσκαλος της Χρονιάς» όμως, είναι ένας σημαιοφόρος, ένα σύμβολο γι’ αυτούς τους αφανείς ήρωες που πρόθυμα αφιερώνουν τη ζωή τους στα παιδιά. Η διάκριση αυτή τους ανήκει εξ’ ίσου.

Ζούμε σε μία εποχή βαθιάς κοινωνικής κρίσης. Η χώρα μας βρίσκεται πίσω από 19 βιομηχανικές χώρες όσον αφορά στην ανάγνωση, την γραφή και την αριθμητική που μαθαίνουν τα παιδιά. Το παγκόσμιο οικονομικό σύστημα στηρίζεται πάνω στο «ναρκωτικό» του καταναλωτισμού. Αν δεν αγοράζαμε τόσα «πουδραρισμένα» όνειρα, το σύστημα θα κατέρρεε. Και τα σχολεία ακόμα, είναι σήμερα ένα «προϊόν προς πώληση» Έχουμε τον υψηλότερο δείκτη εφηβικών αυτοκτονιών στον κόσμο. Στο Μανχάταν, από τους νέους γάμους, το 70% διαλύεται πριν να συμπληρωθεί πενταετία.

Η κρίση στα σχολεία αντανακλά την ευρύτερη κοινωνική κρίση. Είναι προφανές ότι έχουμε χάσει την αίσθηση της ταυτότητας μας. Μαντρώνουμε τα παιδιά και τους ηλικιωμένους και τους βγάζουμε εκτός του κοινωνικού γίγνεσθαι. Κανείς δεν τους απευθύνει πλέον τον λόγο. Όμως χωρίς τα παιδιά και τους ηλικιωμένους, μια κοινωνία δεν έχει ούτε παρελθόν αλλά ούτε και μέλλον. Μόνο ένα διαρκές παρόν. Στ’ αλήθεια, η λέξη «κοινωνία» δεν έχει καμία σχέση με την φύση των σχέσεων που δημιουργούμε. Ζούμε δικτυωμένοι και όχι μέσα σε κοινωνίες. Αυτό ευθύνεται για όλους τους μοναχικούς ανθρώπους που έχω γνωρίσει. Κατά περίεργο τρόπο, το σχολείο έχει μεγάλο μερίδιο ευθύνης γι’ αυτή την τραγωδία.

Όπως επίσης ευθύνεται για την διεύρυνση του χάσματος ανάμεσα στις κοινωνικές τάξεις. Χρησιμοποιώντας το σχολείο σαν ένα διαχωριστικό μηχανισμό, οδηγούμαστε στην δημιουργία ενός συστήματος καστών που πλαισιώνεται από παρίες. Αυτοί περιπλανώνται στους υπόγειους σιδηροδρόμους και κοιμούνται στον δρόμο. Στα 25 χρόνια της καριέρας μου σαν δάσκαλος συνειδητοποίησα ένα καταπληκτικό φαινόμενο -ότι τα σχολεία και η εκπαίδευση βρίσκονται πίσω και μακριά από τις σημαντικές εξελίξεις στον πλανήτη μας. Κανείς δεν πιστεύει πλέον ότι οι μεγάλοι επιστήμονες οφείλουν την επιστημοσύνη τους στα μαθήματα φυσικής ή χημείας, οι μεγάλοι πολιτικοί στα μαθήματα πολιτικών επιστημών και οι ποιητές στα μαθήματα γλώσσας και λογοτεχνίας.

Η αλήθεια είναι ότι τα σχολεία δεν σου μαθαίνουν τίποτε άλλο πέρα από το να υπακούς εντολές. (Κάτι που στη συνέχεια το μαθαίνουν ακόμη πιο βάναυσα στον.. υποχρεωτικό στρατό!) Αυτό μου φαίνεται ανεξήγητο, γιατί υπάρχουν χιλιάδες άνθρωποι που εργάζονται στα σχολεία ως δάσκαλοι, βοηθοί ή διευθυντές, που νοιάζονται και συμπεριφέρονται ανθρώπινα στους μαθητές. Όμως η απρόσωπη λογική του συστήματος καταπνίγει την συνεισφορά των μεμονωμένων προσωπικοτήτων. Παρ’ όλο που οι δάσκαλοι νοιάζονται και δουλεύουν σκληρά, το σύστημα είναι «ψυχοπαθητικό». Δεν έχει συνείδηση. Χτυπάει το κουδούνι και ο νεαρός που γράφει ένα ποίημα, πρέπει να κλείσει το τετράδιο του και να μεταφερθεί σε ένα διαφορετικό κελί όπου εκεί μαθαίνει ότι ο άνθρωπος και η μαϊμού κατάγονται από έναν κοινό πρόγονο.

Οι λύκοι...

Ένα βράδυ ένας γέρος ινδιάνος της φυλής Τσερόκι, μίλησε στον εγγονό του για τη μάχη που γίνεται μέσα στην ψυχή των ανθρώπων και του είπε: 

- Γιέ μου, η μάχη γίνεται ανάμεσα σε δυο λύκους που έχουμε όλοι μέσα μας.

Ο ένας είναι το Κακό. Είναι ο θυμός, η ζήλια, η θλίψη, η απογοήτευση, η απληστία, η αλαζονεία, η ενοχή, η προσβολή, τα ψέματα, η ματαιοδοξία, η υπεροψία, και το εγώ.

Ο άλλος είναι το Καλό. Είναι η χαρά, η ειρήνη, η αγάπη, η ελπίδα, η ηρεμία, η ταπεινοφροσύνη, η ευγένεια, η φιλανθρωπία, η συμπόνια, η γενναιοδωρία, η αλήθεια, η ευσπλαχνία.

Ο εγγονός το σκέφτηκε για ένα λεπτό και μετά ρώτησε τον παππού του:

- Και ποιος λύκος νικάει;

Ο γέρος Ινδιάνος Τσερόκι απάντησε απλά:

- Αυτός που ταΐζεις.

Δείτε: α. ΕΛΛΑΔΑ 1940-41 - National Geographic - Η ΠΡΩΤΗ ΝΙΚΗ β. Την ταινία για το Δίστομο: "ΕΝΑ ΤΡΑΓΟΥΔΙ ΓΙΑ ΤΟΝ ΑΡΓΥΡΗ" του Στέφαν Χάουπτ

Το α1/α2 του Γυμνασίου Μανιάκων Καστοριάς ζωγραφίζει κυκλαδικά ειδώλια

Το α1/α2 του Γυμνασίου Μανιάκων Καστοριάς ζωγραφίζει κυκλαδικά ειδώλια from Kvarnalis75

Metallica - Enter Sandman Live Moscow 1991

Επίκαιρο καινούργιο τραγούδι των Active Member

ΠΟΛΕΜΟΣ ΕΙΝΑΙ ΝΑ ΓΕΝΕΙ"
ΟΣΟΙ ΤΟ ΚΑΚΟ ΣΤΟΝ ΝΤΟΥΝΙΑ ΑΦΕΝΤΕΥΟΥΝ
ΠΑΝΩ ΑΠ' ΤΑ ΚΕΦΑΛΙΑ ΜΑΣ ΞΑΝΑ ΧΩΡΑΤΕΥΟΥΝ
ΜΑΚΕΛΕΥΟΥΝ ΤΟΥΣ ΒΩΒΟΥΣ ΚΑΙ ΑΚΡΟΧΟΛΟΥΣ ΛΑΟΥΣ
Μ' ΑΚΟΥΣ ΚΙ ΕΜΕΙΣ ΕΙΜΑΣΤΕ ΙΔΙΟΙ Μ' ΑΥΤΟΥΣ.
ΑΚΑΘΟΡΙΣΤΟΙ ΣΚΥΦΤΟΙ ΚΑΙ ΑΓΝΩΡΙΣΤΟΙ
ΥΠΟΤΕΛΕΙΣ ΦΥΓΟΠΟΝΟΙ ΚΙ ΑΦΩΤΙΣΤΟΙ
ΘΑ ΡΘΕΙ Η ΣΕΙΡΑ ΜΑΣ ΤΟ ΚΑΚΟ ΧΟΡΕΥΕΙ ΚΟΝΤΑ ΜΑΣ
ΤΡΩΕΙ ΤΑ ΣΤΕΡΝΑ ΤΑ ΟΝΕΙΡΑ ΜΑΣ.
ΣΚΛΑΒΙΑ ΜΑΣ Η ΒΟΛΗ ΧΡΟΝΙΑ ΤΩΡΑ
ΣΤΗ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ ΕΣΥΡΕ ΟΛΗ ΤΗ ΧΩΡΑ
ΓΙΝΑΝΕ ΜΝΗΜΕΣ ΤΑ ΛΙΓΑ ΤΑ ΣΠΟΥΔΑΙΑ
ΚΑΙ ΧΕΡΙΑ ΑΛΛΑΖΟΥΝΕ ΛΑΘΡΑΙΑ ΟΛΑ ΕΚΕΙΝΑ ΤΑ ΩΡΑΙΑ
ΚΑΤΑΝΤΙΑ ΕΙΝΑΙ ΑΔΕΡΦΕ ΜΟΥ ΚΑΤΑΝΤΙΑ
Η ΑΡΝΗΣΗ ΜΑΣ ΓΙΑ ΖΩΗ ΒΓΑΖΕΙ ΜΑΤΙΑ
ΚΙ ΕΤΣΙ ΓΙΝΗΚΑΜΕ ΤΟ ΤΕΛΕΙΟ ΘΥΜΑ
ΜΑΥΡΗ ΑΦΗΓΗΣΗ, ΣΤΟ ΠΟΔΙ ΓΡΑΜΜΕΝΟ ΠΟΙΗΜΑ
ΚΡΙΜΑ, ΠΩΣ ΜΕ ΚΡΑΤΑΕΙ ΑΥΤΗ Η ΧΩΡΑ ΚΟΝΤΑ ΤΗΣ
ΜΟΙΑΖΕΙ ΜΕ ΜΑΝΑ ΠΟΥ ΕΚΔΙΔΕΙ ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΤΗΣ
ΤΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΜΕ ΠΡΟΚΑΛΕΙ ΓΙΑ ΝΑ ΠΑΙΞΩ
ΜΑ ΕΧΕΙ ΑΜΟΛΗΣΕΙ ΤΑ ΜΑΝΤΡΟΣΚΥΛΑ ΑΠ' ΕΞΩ
ΚΙ ΟΙ ΣΚΥΛΟΓΙΟΙ ΦΟΒΙΣΜΕΝΟΙ ΑΠ' ΤΑ ΚΑΝΑΛΙΑ
ΚΕΡΙΑ ΑΝΑΒΟΥΝ ΣΤΗΣ ΝΤΡΟΠΗΣ ΤΑ ΜΑΝΟΥΑΛΙΑ
ΜΕΓΑΛΑ ΧΑΛΙΑ, ΚΙ ΑΦΟΥ ΕΙΝΑΙ Η ΕΚΔΙΚΗΣΗ ΦΤΗΝΗ
ΠΟΛΕΜΟΣ ΕΙΝΑΙ ΝΑ ΓΕΝΕΙ

ΠΟΛΕΜΟΣ ΕΙΝΑΙ ΝΑ ΓΕΝΕΙ
ΚΙ ΕΣΥ ΜΩΡΕ ΣΩΠΑΙΝΕΙΣ
ΚΑΤΩ ΑΠ’ ΤΟΥ ΚΕΔΡΟΥ ΤΗ ΣΚΙΑ
ΣΕ ΤΟΥΤΑ ΕΔΩ ΤΑ ΜΕΡΗ

ΣΤΟΥ ΧΑΡΟΥ ΔΙΠΛΑ ΤΗΝ ΟΡΜΙΑ
ΕΣΥ ΞΑΝΑ ΧΩΛΑΙΝΕΙΣ
ΤΙ ΠΕΡΙΜΕΝΕΙΣ?
ΠΟΛΕΜΟΣ ΕΙΝΑΙ ΝΑ ΓΕΝΕΙ

ΕΛΑ ΜΟΥ ΝΤΕ ΕΛΑ ΜΟΥ ΝΤΕ ΤΙ ΠΕΡΙΜΕΝΕΙΣ
ΤΙ ΠΑΖΑΡΕΥΕΙΣ ΜΕ ΤΟ ΑΥΡΙΟ ΚΑΙ ΣΩΠΑΙΝΕΙΣ
ΔΕ ΣΟΥ ΖΗΤΑΩ Ν' ΑΜΟΛΗΘΕΙΣ ΚΑΙ ΝΑ ΣΚΟΤΩΝΕΙΣ
ΜΗ ΜΟΥ ΘΥΜΩΝΕΙΣ ΚΑΛΟ ΣΟΥ ΛΕΩ ΝΑ ΚΑΜΩΝΕΙΣ
ΝΑ ΒΓΕΙΣ ΚΑΙ ΝΑ ΦΩΝΑΞΕΙΣ ΠΡΟΣ Σ' ΟΛΕΣ ΤΙΣ ΜΕΡΙΕΣ
ΠΩΣ ΔΕΝ ΜΑΣ ΣΚΙΑΖΟΥΝ ΤΩΝ ΔΕΙΛΩΝ ΟΙ ΜΑΧΑΙΡΙΕΣ
ΚΙ ΟΤΙ ΑΚΟΜΑ ΟΝΕΙΡΕΥΟΜΑΣΤΕ ΕΣΤΩ ΣΑΚΑΤΑΜΕΝΟΙ
ΑΠ ΤΗΣ ΖΩΗΣ ΤΑ ΟΜΟΡΦΑ ΚΑΛΑ ΔΑΣΚΑΛΕΜΕΝΟΙ.
Μ' ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΛΛΗ ΠΟΛΕΜΟΣ ΑΝ ΕΙΝΑΙ ΝΑ ΓΕΝΝΕΙ
ΜΠΟΡΩ ΝΑ ΓΙΝΩ ΣΤΕΡΝΗ ΚΡΑΥΓΗ ΤΟΥ ΔΙΓΕΝΗ
ΚΙ Ο ΕΧΘΡΟΣ ΑΠΟ ΜΑΚΡΥΑ ΝΑ ΜΕ ΒΙΓΛΙΖΕΙ
ΚΙ ΟΥΤΕ Ο ΦΙΛΟΣ Ο ΚΑΛΟΣ ΝΑ ΜΗ Μ΄ΑΝΑΓΝΩΡΙΖΕΙ
ΜΠΟΡΩ ΝΑ ΓΙΝΩ ΤΟΥ ΠΑΠΠΟΥ ΜΟΥ ΜΕΤΑΝΟΙΩΜΑΤΑ
ΜΕ ΤΗ ΦΩΤΙΑ ΝΑ ΓΙΝΩ ΕΝΑ ΚΑΙ ΤΑ ΧΩΜΜΑΤΑ
ΟΜΩΣ ΜΕ ΝΟΙΑΖΕΙ ΤΟ ΑΥΡΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΦΩΣ ΛΑΧΤΑΡΩ
ΚΑΙ ΚΑΘΕ ΠΟΥ ΜΙΣΩ, ΜΑΚΡΑΙΝΩ ΑΠ' ΤΟ ΚΑΙΡΟ
ΕΧΩ ΤΗΝ ΑΝΤΟΧΗ ΤΟΥ ΚΕΔΡΟΥ ΣΤΗ ΑΛΜΥΡΑ
ΣΤΟ ΝΑ ΠΑΡΑΒΛΕΠΩ ΔΕΝ ΕΧΩ ΠΕΙΡΑ
ΑΠΟ ΠΟΥ ΣΤΟ ΔΙΑΟΛΟ ΠΗΡΑ ΚΑΙ ΠΟΝΗΡΕΥΟΜΑΙ
ΣΕ ΠΟΙΑ ΣΤΙΓΜΗ ΜΟΥ ΧΡΩΣΤΑΩ ΠΟΥ ΜΑΓΕΥΟΜΑΙ
ΤΟ ΚΑΚΟ ΜΕ ΒΑΡΙΑ ΚΑΡΔΙΑ ΠΑΡΑΓΚΩΝΙΖΩ
ΚΑΙ ΣΕ ΞΟΡΚΙΖΩ ΑΔΕΡΦΕ ΜΟΥ ΚΙ ΕΛΠΙΖΩ
ΤΟ ΦΩΣ ΠΟΥ ΟΝΕΙΡΕΥΟΜΑΣΤΕ ΜΑΚΑΡΙ ΝΑ ΦΑΝΕΙ
ΑΚΟΜΑ ΚΑΙ ΠΟΛΕΜΟΣ ΑΝ ΕΙΝΑΙ ΝΑ ΓΕΝΕΙ

Ο ΤΡΟΧΟΣ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΒΙΟΥ. Η ταινία παρουσιάζει τη σπάνια ομώνυνη τοιχογραφία του 18ου αι. από το ναό του Αγίου Ιωάννη Προδρόμου στη συνοικία Απόζαρι της Καστοριάς,

Ο "τροχός του ανθρώπινου βίου" ήταν η συμμετοχή του Αρχαιολογικού Ινστιτούτου Μακεδονικών και Θρακικών Σπουδών, σε συνεργασία με τη 16η Εφορεία Βυζαντινών Αρχαιοτήτων στις Ευρωπαϊκές Ημέρες Πολιτιστικής Κληρονομιάς 2013. Σας παραθέτουμε το σχετικό δελτίο τύπου.
Αρχαιολογικό Ινστιτούτο Μακεδονικών
και Θρακικών Σπουδών
Ροτόντα, Πλατεία Αγίου Γεωργίου
540 13 Θεσσαλονίκη
Τηλ. 2310 209603
Fax 2310 209545
aimths@culture.gr
Θεσσαλονίκη, 23.9.2013

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ
To Aρχαιολογικό Ινστιτούτο Μακεδονικών και Θρακικών Σπουδών συμμετέχει σε συνεργασία με τη 16η Εφορεία Βυζαντινών Αρχαιοτήτων στον εορτασμό των Ευρωπαϊκών Ημερών Πολιτιστικής Κληρονομιάς 2013, που έχουν ως θέμα «Τα πρόσωπα του Χρόνου» με την προβολή της αρχαιολογικής, εκπαιδευτικής ταινίας με τίτλο «Ο τροχός του ανθρώπινου βίου»
Η ταινία παρουσιάζει τη σπάνια ομώνυνη τοιχογραφία του 18ου αι. από το ναό του Αγίου Ιωάννη Προδρόμου στη συνοικία Απόζαρι της Καστοριάς, στην οποία οι διάφορες ηλικίες του ανθρώπου εμφανίζονται στην περίμετρο ενός περιστρεφόμενου τροχού, που αρχίζει από την παιδική ηλικία, κορυφώνεται στη μέση ηλικία της ακμής και στη συνέχεια κατρακυλά στη φθορά και το θάνατο.

Εποχές και Συγγραφείς - Οδυσσέας Ελύτης (Αρχείο ΕΡΤ)

ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ - Α΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ. 2η ενότητα: "Η εκπαίδευση των παιδιών στην αρχαία Αθήνα".

Στην εξωτερική όψη της κύλικας του Δούριδος (περ. 480 π.Χ.) απεικονίζονται σκηνές από την καθημερινή ζωή του σχολείου της εποχής. Στο κέντρο ο δάσκαλος κρατά ανοιχτό παπύρινο κύλινδρο, όπου διακρίνεται η αρχή ποιήματος, ενώ ο μαθητής στέκεται όρθιος. Αριστερά ένας άλλος δάσκαλος κάθεται σε δίφρο και παραδίδει μάθημα λύρας στον επίσης καθισμένο μαθητή. Στην άκρη δεξιά παρακολουθεί τη σκηνή ο παιδαγωγός (Αρχαιολογικό Μουσείο Βερολίνου).

A. Κείμενο

http://users.sch.gr/ipap/Ellinikos%20Politismos/Yliko/Theoria%20arxaia/metafraseis%20a%20gym/a02xm.htm

http://www.gkonstantinou.com/school_work/enotita2/enotita2.html 

http://ebooks.edu.gr/modules/ebook/show.php/DSGL102/457/3003,12052/extras/activities/index_02/index_02_kylika_analytika.html

ΔΙΑΘΕΜΑΤΙΚΑ: 
ΣΥΝΔΕΣΗ ΜΕ ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ. 

5. Η ΔIΑΔIΚΑΣIΑ ΤΗΣ ΜΟΡΦΩΣΗΣ - Ο ΑΘΗΝΑIΟΣ ΚΑI Η ΕΡΓΑΣIΑ - Η ΑΘΗΝΑ ΓIΟΡΤΑΖΕI from Kvarnalis75

Β. Πώς έγραφαν οι αρχαίοι Έλληνες;

http://ebooks.edu.gr/modules/ebook/show.php/DSGL102/457/3003,12052/

Γ. Φθόγγοι και γράμματα

Δείτε το μάθημα εδώ:

http://www.gkonstantinou.com/school_work/difthogoi/difthogoi.html

 Οι φθόγγοι της α.ε. παριστάνονται με 24 γράμματα, που είναι τα ίδια με αυτά της ν.ε. [1] Οι φθόγγοι της α.ε. διαιρούνται σε φωνήεντα και σε σύμφωνα.

Φωνήεντα

• Τα φωνήεντα διαιρούνται σε βραχύχρονα, μακρόχρονα και δίχρονα, με βάση τη διάρκεια της προφοράς τους.
• Τα βραχύχρονα ή βραχέα (σύμβολο βραχύτητας: ˘ ) προφέρονταν όπως και σήμερα, σε σύντομο (βραχύ) χρόνο: ἔλεος = [eleos].
• Τα μακρόχρονα ή μακρά (σύμβολο μακρότητας: ˉ ) προφέρονταν περίπου σε διπλάσιο (μακρότερο) χρόνο.
• Το «η» ακουγόταν ως δύο «ε» (εε) και το «ω» ως δύο «ο» (οο): ἠώς (η χαραυγή) = [eeoos].
• Τα δίχρονα ήταν σε κάποιες λέξεις βραχέα και σε κάποιες μακρά.

Σύμφωνα

• Τα σύμφωνα προφέρονταν σε γενικές γραμμές όπως και σήμερα. Ιδιαίτερη προφορά είχαν, π.χ., το «β», που προφερόταν «μπ», το«δ», που προφερόταν «ντ» (βάδην = [bádeen]), και το «γ», που προφερόταν «γκ».

Δίφθογγοι

• Οι δίφθογγοι αποτελούνταν από δύο φωνήεντα που προφέρονταν γρήγορα μαζί σε μία συλλαβή. Στη ν.ε. όσες έχουν επιβιώσει χαρακτηρίζονται «δίψηφα» και προφέρονται σαν ένα φωνήεν.
• Διακρίνονται σε οκτώ κύριες και τρεις καταχρηστικές.
• Οι κύριες σχηματίζονται από συνδυασμούς άλλων φωνηέντων με τα φωνήεντα ι και υ:
  •      
• Οι καταχρηστικές σχηματίζονται από τον συνδυασμό των α, η, ω με ένα ι που «υπο-γράφεται» (γράφεται από κάτω) και ονομάζεται υπογεγραμμένη:
  •      ᾳ, ῃ, ῳ
• Είναι μακρόχρονες εκτός κάποιων εξαιρέσεων.

Άσκηση

Να σημειώσετε επάνω από τις συλλαβές των παρακάτω λέξεων το σημείο ˉ για τις μακρόχρονες και το σημείο ˘ για τις βραχύχρονες: ζω-ή, ἥ-βη (= η νεότητα), ἡ-δέ-ως (= με ευχαρίστηση), κοι-νός, κρό-τος, νω-θρός, νό-μος, οἰ-ω-νός (= μαντικό πτηνό ή σημείο), μή-τηρ, παῖ-δες, γο-νεῖς, πρῶ-τον.

http://users.sch.gr/ipap/Ellinikos%20Politismos/Yliko/Theoria%20arxaia/makra-braxea.htm

http://users.sch.gr/ipap/Ellinikos%20Politismos/Yliko/askisis%20arxaia/makra-vraxea3.htm

Βακτηρία γάρ ἐστι παιδεία βίου
Μένανδρος, Γνῶμαι Μονόστιχοι

Η παιδεία είναι στήριγμα στη ζωή.

Καραΐνδρου Ελένη - Voyage to Cythera - Film by Theo Angelopoulos

ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ - Α΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ: 1η ενότητα. "Το ταξίδι των λέξεων στον χρόνο".

Το ταξίδι των λέξεων στον χρόνο...

Η Νέα Ελληνική γλώσσα προήλθε από την Αρχαία Ελληνική και είναι αποτέλεσμα συνεχούς εξέλιξης μέσα στους αιώνες. Η συγγένεια της Αρχαίας και της Νέας Ελληνικής είναι σαφής, αρκεί να δούμε πόσες λέξεις, καταλήξεις, σημασίες κ.ά. της αρχαίας γλώσσας επιβιώνουν μέχρι τις μέρες μας ή πόσες φράσεις αρχαίες και αρχαιοπρεπείς λόγιες χρησιμοποιούνται σήμερα στον γραπτό ή προφορικό λόγο της Νέας Ελληνικής. Ας δούμε μερικά παραδείγματα:

Επισκεφθείτε τις ιστοσελίδες:
http://users.sch.gr/ipap/Ellinikos%20Politismos/Yliko/Theoria%20arxaia/metafraseis%20a%20gym/a01xm.htm

http://ebooks.edu.gr/modules/ebook/show.php/DSGL102/457/3003,12051/extras/activities/index_01_glossiko_parelthon/index_01_glossiko_parelthon.html

http://www.gkonstantinou.com/enotita1/enotita1.html 

Ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα είναι η ανίχνευση λέξεων που χρησιμοποιούμε στη Νέα Ελληνική και θεωρούνται δάνεια από ξένες, ενώ στην πραγματικότητα είναι ελληνικές λέξεις που... ταξίδεψαν και επέστρεψαν στον τόπο τους. Πρόκειται για αντιδάνεια, όπως είναι λ.χ. η λ. «καναπές» < γαλλ. canapé < λατ. conopeum < ελλ. κωνωπεῖον, η λ. «πέναλτι» < μεσαιων. λατ. poenalitas < λατ. poenalis < λατ. poena < ελλ. ποινή.

Οι Έλληνες και η ελληνική γλώσσα

Η Αρχαία Ελληνική γλώσσα αποτελεί μέρος της πολιτιστικής κληρονομιάς των Ελλήνων.
Η ιστορία της ελληνικής γλώσσας αρχίζει πριν από 40 αιώνεςπερίπου. Τα παλαιότερα μνημεία της είναι οι πινακίδες της γραμμικής γραφής Β΄ (περ. 1450-1200 π.Χ.), που ήταν γραμμένες σε συλλαβογραφικό αλφάβητο. Αξιοσημείωτο είναι ότι η Ελληνική αποτελεί μοναδικό παράδειγμα γλώσσας με αδιάκοπη ιστορική συνέχεια. Έτσι, μπορούμε να μιλάμε για ενιαία ελληνική γλώσσα από την αρχαιότητα έως σήμερα.
Τα κείμενα που έχουν διασωθεί, σε συνδυασμό με τα αρχαιολογικά ευρήματα, αποτελούν τις μαρτυρίες του παρελθόντος. Η επαφή με τα πρωτότυπα κείμενα έχει την ίδια σημασία με το άγγιγμα ενός αγάλματος, καθώς αποκομίζουμε μια αίσθηση οικειότητας με το παρελθόν μας.

Η καταγωγή του ελληνικού αλφαβήτου

Οι Φοίνικες και οι Έλληνες

http://users.sch.gr/pchaloul/anatol-politism/Foinikes.htm

Το φοινικικό αλφάβητο εισάγεται στην Ελλάδα κατά την περίοδο ακμής των σχέσεων Φοινίκων και Ελλήνων, δηλ. μεταξύ 12ου και 9ου αι. π.Χ. Ήταν ένα συμφωνογραφικό – συλλαβογραφικό αλφάβητο, το οποίο περιλάμβανε 21 συλλαβογράμματα, καθένα από τα οποία αντιστοιχούσε και σε κάποιες συλλαβές, π.χ. το τ = τ, τα, τε, το, τι. Τα γράμματαΞ, Φ, Χ, Ψ, Ω έλειπαν, ενώ υπήρχαν επιπλέον το δίγαμμα (F) και το κόππα (Ϙ).

Παράδειγμα: Η λέξη «μαθητής», εάν υπήρχε, στο φοινικικό σύστημα θα γραφόταν «μ.θ.τ.ς», θα μπορούσε δηλ. κάποιος που δεν καταλαβαίνει καλά τα συμφραζόμενα να διαβάσει «μαθητές» ή «μαθητάς» (αιτ. πληθ.) ή «μαθητός» (= αυτός που μπορεί να μαθευτεί).
Οι Έλληνες έκριναν ότι το αλφάβητο αυτό θα προκαλούσε δυσκολίες. To προσάρμοσαν, λοιπόν, στις δικές τους φωνητικές ανάγκες και το συμπλήρωσαν μετατρέποντάς το σεφωνολογικό. Δηλαδή, κάθε γράμμα αντιστοιχούσε πλέον σε έναν φθόγγο, φωνήεν ή σύμφωνο, οπότε επιτυγχανόταν ακρίβεια και ευκολία στην εκμάθηση. Το νέο αλφάβητο ονομάστηκε ελληνικό.
Τα πρώτα σωζόμενα γραπτά μνημεία της ελληνικής γλώσσας στο ελληνικό αλφάβητο είναι η επιγραφή του ποτηρίου του Νέστορος (πιθ. 740-720 π.Χ.) και της οινοχόης του Διπύλου (735-725 π.Χ.).

Οινοχόη διακοσμημένη με γεωμετρικά θέματα που βρέθηκε το 1871 στο Δίπυλο του Κεραμεικού στην Αθήνα. Χρονολογείται στο τρίτο τέταρτο του 8ου αι. π.Χ. και αποτελεί το αρχαιότερο έως τώρα γνωστό δείγμα αλφαβητικής γραφής στον ελληνικό κόσμο. Δόθηκε ως έπαθλο ορχηστικού αγώνα (δηλ. αγώνα χορού), όπως μαρτυρεί η επιγραφή που φέρει: «Όποιος τώρα απ’ όλους τους χορευτές χορεύει πιο ανάλαφρα, αυτός ας το πάρει» (Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο Αθήνας).

Οι διάλεκτοι της Αρχαίας Ελληνικής

Η Αρχαία Ελληνική παρουσιάζει ποικιλία διαλέκτων. Από τον 4ο αι. π.Χ. άρχισε να επικρατεί η Αττική, που διαμορφώθηκε στηνΑθήνα, έφτασε σε υψηλό βαθμό καλλιέργειας με τα κείμενα του 5ου και του 4ου αι. π.Χ. και τελικά κυριάρχησε. Ο παρακάτω πίνακας παρουσιάζει τις κύριες διαλέκτους της Αρχαίας Ελληνικής και τους κύριους σταθμούς στην πορεία της ελληνικής γλώσσας μέχρι σήμερα. Είναι αυτονόητο ότι ο διαχωρισμός είναι συμβατικός, αφού η γλωσσική εξέλιξη γίνεται βαθμιαία και όχι με απότομες αλλαγές.

Ο Νόμος της Γόρτυνας, ισχυρής πόλης της Κρήτης, είναι γραμμένος σε δωρική διάλεκτο. Το απόσπασμα περιέχει διατάξεις σχετικές με το διαζύγιο (450 π.Χ., Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο Αθήνας).

Αξίζει να σημειωθεί ότι είναι εντυπωσιακή η επιβίωση στοιχείων της α.ε. σε νεοελληνικά ιδιώματα και διαλέκτουςσε επίπεδο λεξιλογίου, σημασιών και σύνταξης, π.χ. (Μάνη) κλαίουσι, λέουσι, (Τσακωνική) μάτη (< δωρικό μάτηρ = η μητέρα), (Ποντιακή) τ’ εμόν (το δικό μου), τα παιδία, (Κρητική) χοχλιός (< α.ε. κοχλίας), αμπώθω (< α.ε. ἀπωθῶ) (Κυπριακή) έδοξέν μου (< α.ε. ἔδοξέ μοι = μου φάνηκε), ορτσούμαι (< α.ε. ὀρχοῦμαι = χορεύω).

Θέμα για συζήτηση

Η αρχαία Ελλάδα τροφοδοτεί με ποικίλες ιδέες, όρους και εικόνες την παγκόσμια εμπορική βιομηχανία (ονόματα αρωμάτων, αυτοκινήτων, θέματα κινηματογραφικών ταινιών κτλ.). Πού πιστεύετε ότι οφείλεται αυτό;
Να συζητήσετε στην τάξη διάφορα παραδείγματα.

Ἀναγκαιότατον μάθημα τὸ ἀπομαθεῖν τὰ κακά
Στοβαῖος, Ἀνθολόγιον 2.31.34

Το πιο απαραίτητο μάθημα είναι να λησμονεί κανείς τα κακά που έμαθε.

Καλή χρονιά... Οδυσσέας Ελύτης: Κάνε άλμα πιο γρήγορο από τη φθορά... Μια παραγωγή του Λουκά Λελόβα, μαθητή του 2ου γυμνασίου Πρέβεζας