Τετάρτη, 12 Νοεμβρίου 2014

Αρχαία Ελληνική Γλώσσα Β΄ γυμνασίου. 5η Ενότητα: Η ελεημοσύνη βασίλισσα των αρετών. Απρόσωπη Σύνταξη.

Α. ΚΕΙΜΕΝΟ. ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ
http://users.sch.gr/ipap/Ellinikos%20Politismos/Yliko/Theoria%20arxaia/metafraseis%20b%20gym/b05xm.htm
ΕΡΜΗΝΕΥΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΚΕΙΜΕΝΟΥ:

ΑΣΚΗΣΗ ΣΤΟ ΣΥΝΤΑΚΤΙΚΟ:
http://videolearner.com/pre/index.php?option=com_content&view=article&id=144&catid=30&Itemid=18



 ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΑΠΟ ΤΟ ΒΙΒΛΙΟ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ.
- Σε ποιους απευθύνεται ο Χρυσόστομος και πώς τους χαρακτηρίζει;
- Με τι και ως προς τι συγκρίνει τους ανθρώπους;
- Ποια επιχειρήματα χρησιμοποιεί για να στηρίξει την άποψή του ότι οι άνθρωποι είναι ίσοι;
- Τι θεωρεί "άτοπον";
- Τι προκαλεί ο θάνατος στους ανθρώπους;
- Ποια είναι η θέση σας για τις απόψεις του Χρυσοστόμου;
- Υπάρχει αλληλεγγύη στις μέρες μας; Πότε εκδηλώνεται και ποιες μορφές παίρνει;
- Είναι άδολη; Μήπως έχει χαρακτήρα κοσμικό,  ιδίως όταν δημοσιοποιείται;
- Μπορούμε να βρούμε στοιχεία προφορικότητας του κειμένου;







◄ Ελ Γκρέκο, Ο Άγιος Μαρτίνος και ο ζητιάνος 
(Μουσείο Πράδο, Μαδρίτη).


q Σε τι μπορούν να ελπίζουν οι στρατιές των ανέργων, των αστέγων και των ζητιάνων, που συνεχώς αυξάνουν, στα χρόνια της κρίσης;

ΑΒΑΤΟΝ: "ΟΥΚ ΕΘΕΛΩ ΠΛΟΥΤΕΙΝ"



Ερωτήσεις
  1. Ποιες είναι οι διαφορές του ανθρώπου από τα ζώα σύμφωνα με τον Ιωάννη τον Χρυσόστομο;
  2. Ποια κοινά στοιχεία ενώνουν και εξομοιώνουν τους ανθρώπους μεταξύ τους σύμφωνα με το κείμενο; Είναι αυτά μόνο θετικά ή και αρνητικά;
  3. Ποια τύχη περιμένει τον άνθρωπο που δε λαμβάνει υπόψη του τους ανήμπορους συνανθρώπους του, σύμφωνα με το κείμενο; Ποιο μέσο έχει στη διάθεση του ο άνθρωπος, προκειμένου να αποφύγει τη μετά θάνατον τιμωρία;
  4. Με ποιες άλλες χριστιανικές αρετές συνδέεται η ελεημοσύνη;

Β1. ΛΕΞΙΛΟΓΙΚΟΣ ΠΙΝΑΚΑΣ
ἄγω [= 1. οδηγώ, 2. μεταφέρω] 
θ. ἀγ- [στο κείμενο συναντήσατε τους τύπους: ἄγει, ἀπάγει]
http://ebooks.edu.gr/modules/ebook/show.php/DSGYM-B112/300/2087,7395/


Β2. Ετυμολογικά
Πρώτο συνθετικό λέξη κλιτή – ρήμα
Σχηματισμός συνθέτου από το:
ρηματικό θέμα
π.χ. ἄγω < θ. ἀγ-
χρονικό θέμα (ενεργ. αορίστου ή μέλλοντα)
π.χ. φεύγω < θ. φυγ -, φευξ-
Κατά τη σύνθεση:
το θέμα μένει αμετάβλητο,
όταν το β΄ συνθετικό αρχίζει από φωνήεν
π.χ. φθιν-όπωρον < φθίνω + ὀπώρα
πειθ-αρχῶ < πείθομαι + ἄρχω
στο θέμα προστίθεται -ε-, -ι- ή -ο-,
όταν το β΄ συνθετικό αρχίζει από σύμφωνο
π.χ. φυγ-ό-πονος < φεύγω (θ. αορ. φυγ-) + πόνος
κρυψ-ί-νους < κρύπτω (θ. αορ. κρυψ-) + νοῦς



Γ1. Γραμματική

1. Υποτακτική ενεστώτα του ρ. εἰμί και παρακειμένου των βαρύτονων ρημάτων ε.φ.

ΥΠΟΤΑΚΤΙΚΗ ΠΑΡΑΚΕΙΜΕΝΟΥ






2. Αλληλοπαθητική αντωνυμία


Αλληλοπαθητική είναι η αντωνυμία που φανερώνει ότι δύο η περισσότερα πρόσωπα ενεργούν και παθαίνουν αμοιβαία, π.χ. ἀγαπᾶτε ἀλλήλους. Επειδή δηλώνει σχέση ανάμεσα σε δύο ή περισσότερα πρόσωπα, έχει μόνο πληθυντικό (και δυϊκό) αριθμό. Καθώς λειτουργεί ως αντικείμενο ρημάτων, απαντά μόνο στις πλάγιες πτώσεις:
αρσενικόθηλυκόουδέτερο
γενικήἀλλήλωνἀλλήλωνἀλλήλων
δοτικήἀλλήλοιςἀλλήλαιςἀλλήλοις
αιτιατικήἀλλήλουςἀλλήλαςἄλληλα


Γ2. Σύνταξη



Απρόσωπη σύνταξη
Στην προηγούμενη τάξη γνωρίσατε τη συντακτική λειτουργία του απαρεμφάτου:
  • Το άναρθρο απαρέμφατο λειτουργεί ως αντικείμενο σε προσωπικά ρήματα.
    Π.χ. Ἐθέλομεν ἀποθνήσκειν ὑπὲρ τῶν δικαίων.
  • Το άναρθρο απαρέμφατο λειτουργεί ως υποκείμενο σε απρόσωπα ρήματα και απρόσωπες εκφράσεις.
    Π.χ. Πῶς οὖν οὐκ ἄτοπον τοὺς ἐν τοσούτοις κοινωνοῦντας ἀλλήλοις ἐν τοῖς χρήμασιν οὕτως εἶναι πλεονέκτας, καὶ τὴν αὐτὴν μὴ διατηρεῖν ἰσονομίαν;
Απρόσωπα ρήματα και απρόσωπες εκφράσεις
απρόσωπα ρήματα
Ονομάζονται έτσι ρηματα που χρησιμοποιούνται στο γ΄ ενικό πρόσωπο και δεν παίρνουν πρόσωπο ή πράγμα ως υποκείμενό τους αλλά άναρθρο απαρέμφατο ή δευτερεύουσα (ονοματική) πρόταση.
Π.χ. δεῖ, προσήκει, χρή, δοκεῖ
απρόσωπεςεκφράσεις
Ακολουθούν την ίδια σύνταξη, αλλά, όπως φανερώνει και ο όρος, αποτελούνται από παραπάνω από μία λέξεις, συνήθως:
  • ουσιαστικό ή ουδέτερο επιθέτου ή μετοχής + ἐστί,
    π.χ. ἀνάγκη ἐστί, ἄξιόν ἐστι, πρέπον ἐστὶ ή
  • επίρρημα + ἔχει,
    π.χ. καλῶς ἔχει, ἀναγκαίως ἔχει

Παρατήρηση
Συνήθως στην απρόσωπη σύνταξη δίπλα στο απρόσωπο ρήμα ή την απρόσωπη έκφραση συναντάται μια δοτική που δείχνει το πρόσωπο στο οποίο αναφέρεται το ρήμα. Αυτή είναι η δοτική προσωπική, η οποία συχνά εννοείται.
π.χ. Προσήκει ἡμῖν ἐπαινέσαι τὴν τῶν προγόνων ἀρετήν (= Αρμόζει σ’ εμάς να επαινέσουμε την αρετή των προγόνων).

Το υποκείμενο του απαρεμφάτου στην απρόσωπη σύνταξη
Το υποκείμενο του απαρεμφάτου στην απρόσωπη σύνταξη βρίσκεται σε αιτιατική πτώση. Εάν μάλιστα το απρόσωπο ρήμα ή η απρόσωπη έκφραση συνοδεύεται από δοτική προσωπική, αυτή, εφόσον μετατραπεί σε αιτιατική, μας δίνει το υποκείμενο του απαρεμφάτου (στο προηγούμενο παράδειγμα: το υποκείμενο τουἐπαινέσαι είναι ἡμᾶς). Δηλαδή:
Το υποκείμενο του απαρεμφάτου στην απρόσωπη σύνταξη
http://users.sch.gr/ipap/Ell
http://users.sch.gr/ipap/Ellinikos%20Politismos/Yliko/Theoria%20arxaia/aprosopi%20sintaxi.htminikos%20Politismos/Yliko/Theoria%20arxaia/aprosopi%20sintaxi.htm






















Ασκήσεις

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

Ο/η είπε...