Πέμπτη, 2 Οκτωβρίου 2014

Νεοελληνική Γλώσσα (Α΄): 2η ενότητα. EΠIKOINΩNIA ΣTO ΣXOΛEIO


image


Εικόνα

A EIΣAΓΩΓIKA KEIMENA

Kείμενο 1 [Διάλογος μαθητών]
http://www.edutv.gr/deyterobathmia/sxoleio

B EIΔH ΠPOΦOPIKOY KAI ΓPAΠTOY ΛOΓOY
Μορφές Επικοινωνίας


B1   Προφορικός λόγος

Aκούω και μιλώ

Το πρώτο μαθητικό ραδιόφωνο

Ευμενίδες: Η άρνηση της βίας




B2   Γραπτός λόγος

Kείμενο 7 [Iστοσελίδα «Άσπρη λέξη»]


B3   Γλωσσική ποικιλία – Mέσο και περίσταση επικοινωνίας

ΕικόναKείμενο 9 [Kανονισμός σχολείου]
                                                                          
Οι μαθητές που καθυστερούν θα παραμένουν στο προαύλιο μέχρι να τελειώσει η προσευχή και στη συνέχεια θα ανεβαίνουν στις τάξεις τους μαζί με τους υπόλοιπους συμμαθητές τους.
Μετά την είσοδο του καθηγητή στην τάξη, κανένας μαθητής δε θα γίνεται δεκτός στο μάθημα.
Οι μαθητές που καθυστερούν περαιτέρω θα χάνουν την 1η διαδακτική ώρα και η είσοδός τους στην τάξη θα γίνεται μόνο με σημείωμα που θα παίρνουν από τη Διεύθυνση. Σημείωμα θα παίρνουν, επίσης, για να μπουν στην τάξη και οποιαδήποτε άλλη ώρα έρχονται στο σχολείο , χωρίς ποτέ να διακόψουν το μάθημα.
Δεν επιτρέπεται η αποχώρηση από το σχολέιο χωρίς προηγούμενο σχετικό αίτημα που θα υποβάλει ο κηδεμόνας στη Διεύθυνση του σχολείου
ΕικόναKείμενο 10 [Συνθήματα σε τοίχο]
Εικόνα
ΕικόναKείμενο 11 [Kόμικς]
Εικόνα
Quino, Mαφάλντα, αρ. 9, μτφρ. Κατερίνα Χριστοδούλου, εκδ. Παρά Πέντε, 1991


Έμαθα ότι

 Όταν μελετούμε τον προφορικό λόγο ή το γραπτό κείμενο, αναζητούμε:
  •  ποιος μιλάει ή γράφει (πομπός),
  •  σε ποιον μιλάει ή γράφει (δέκτης),
  •  για ποιο σκοπό μιλάει ή γράφει (σκοπός),
  •  ποιο θέμα, ποιες απόψεις-ιδέες (μήνυμα) μεταδίδει και με ποιον τρόπο.
 O τρόπος που μιλάμε αλλά και αυτά που λέμε εξαρτώνται από πολλούς παράγοντες, όπως:
  •  από τη σχέση που έχουμε με τον συνομιλητή μας: αν μιλάμε με κάποιο φίλο μας, για παράδειγμα, είμαστε λιγότερο τυπικοί, ενώ, όταν μιλάμε με κάποιο μεγαλύτερο που δε γνωρίζουμε καλά, χρησιμοποιούμε τον πληθυντικό αριθμό·
  •  από τον σκοπό του λόγου ή του κειμένου.
 Tέλος, το μέσο-δίαυλος επικοινωνίας επηρεάζει τη μορφή του μηνύματος (το λεξιλόγιο, το ύφος, ακόμα και την οργάνωση των προτάσεων ή της παραγράφου). Η μορφή και το ύφος του μηνύματος καθορίζονται από τις κοινωνικές μας σχέσεις και τις συνθήκες επικοινωνίας. Tο επίπεδο ύφους καθορίζεται και από τη σχέση πομπού-αποδέκτη που κινείται είτε στον άξονα της εξουσίας είτε στον άξονα της ισοτιμίας/αλληλεγγύης. Mια σχέση ισοτιμίας μπορεί να είναι από πολύ οικεία έως τυπική και απρόσωπη.

Γ H ΠAPAΓPAΦOΣ

  1. Γράψτε δύο παραγράφους με βάση την παρακάτω θεματική πρόταση και την παρακάτω κατακλείδα:
    Θεματική πρόταση: Oι περισσότεροι μαθητές στο Γυμνάσιο έχουν πολύ λίγο ελεύθερο χρόνο.
    Λεπτομέρειες. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
    . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
    . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
    . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
    . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
    Kατακλείδα . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
    Θεματική πρόταση . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
    Λεπτομέρειες . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
    . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
    . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
    . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
    . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
    Kατακλείδα: Tότε κατάλαβα ότι ορισμένα παιδιά στην τάξη μου είναι φτωχά.


Kατάλαβα ότι
  •  H παράγραφος είναι ένα ενιαίο κείμενο, με αρχή, ανάπτυξη και τέλος. Έχει την αυτονομία της, αφού αναπτύσσεται μια ιδέα ή η πλευρά ενός θέματος, αλλά ταυτόχρονα συνδέεται με την επόμενη παράγραφο και όλες μαζί διαμορφώνουν ένα κείμενο.
  •  Στην αρχή της παραγράφου εντοπίζουμε-γράφουμε το θέμα που αναλύεται παρακάτω σε προτάσεις.
  •  Συνδέουμε τις προτάσεις στο εσωτερικό της παραγράφου με κατάλληλες συνδετικές λέξεις που δηλώνουν επεξήγηση, παράδειγμα, συμπέρασμα, αντίθεση κτλ.
  •  H μια παράγραφος πρέπει να ξεχωρίζει από την άλλη, γι' αυτό αφήνουμε περιθώριο στην αρχή κάθε παραγράφου.

Δ  ΛΕΞΙΛΟΓΙΟ

Ε  ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΛΟΓΟΥ
Έχετε αρχίσει να χρησιμοποιείτε τον ηλεκτρονικό υπολογιστή και θέλετε να στείλετε ένα κείμενο στην ηλεκτρονική εφημερίδα του 14ου Γυμνασίου Περιστερίου. Περιγράψτε στην πρώτη παράγραφο διάφορα ευτράπελα-κωμικά επεισόδια που συμβαίνουν στο σχολείο σας και στη συνέχεια αναλύστε πώς είναι οι σχέσεις σας με τους συμμαθητές και τους καθηγητές σας.

Κριτήρια αυτοαξιολόγησης που μπορείτε να χρησιμοποιήσετε:
– να κατανοηθεί ο σκοπός του κειμένου,
– να ληφθούν υπόψη οι αποδέκτες στους οποίους απευθύνεται,
– να αξιοποιηθεί το λεξιλόγιο που συγκεντρώθηκε προηγουμένως,
– να δοθεί έμφαση στη σύνταξη-οργάνωση της παραγράφου: θεματική πρόταση, λεπτομέρειες, κατακλείδα.

ΕικόναΔιαθεματική εργασία Εικόνα
image
  •  Με αφετηρία το φωτογραφικό υλικό που συγκεντρώσατε στην προηγούμενη ενότητα, φτιάξτε ένα λεύκωμα για το σχολείο σας.
  •  Εργαστείτε σε ομάδες για να συγκεντρώσετε υλικό (κείμενα, μαρτυρίες κτλ.) για την ιστορία και τη σημερινή κατάσταση του σχολείου.  Ενδιαφέρον θα έχει οι ίδιοι οι μαθητές να ασκηθούν στην έρευνα, αναζήτηση και οργάνωση υλικού και να αποτυπώσουν με ποικίλους τρόπους (ποικίλα κείμενα, σκίτσα κτλ.) τις πρώτες εντυπώσεις τους από το σχολείο.
Εικόνα
  Χρήσιμες ηλεκτρονικές διευθύνσεις
  1. http://www.ypepth.gr (Υπουργείο Παιδείας)
  2. http://www.sch.gr (Πανελλήνιο Σχολικό Δίκτυο)
  3. http://web.lib.auth.gr (Βιβλιοθήκη Αριστοτέλειου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης)
  4. http://www.komvos.edu.gr (Λεξικό Ιδρύματος Μαν. Τριανταφυλλίδη)
  5. http://www.asprilexi.com (Ασκήσεις και παιχνίδια με τη γλώσσα)
AΣ ΘYMHΘOYME TI MAΘAME Σ' AYTH THN ENOTHTA
 Tα δύο είδη της γλωσσικής επικοινωνίας είναι . . . . . . . . . . . . . . . . . . και . . . . . . . . . . . . . . . . . .
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . λόγος
  •  Eίναι πιο άμεσος και αυθόρμητος.
  •  Έχει διακοπές, επαναλήψεις, διορθώσεις.
  •  Eμπλουτίζεται από στοιχεία, όπως
    χειρονομίες, εκφράσεις προσώπου κτλ.
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . λόγος
  •  Yπάρχει χρόνος να προετοιμαστεί προσεκτικά, να οργανωθεί και να διορθωθεί.
  •  Xρησιμοποιείται συνήθως όταν πομπός και δέκτης βρίσκονται μακριά ο ένας από τον άλλο.
 Xαρακτηριστικό της παραγράφου είναι ότι αποτελεί κείμενο ενιαίο και σχετικά . . . . . . . . . . . . . . . . . . , αλλά          ταυτόχρονα . . . . . . . . . . . . . . . . . . με τις προηγούμενες και τις επόμενες παραγράφους.
KEIMENO
Περνούσαν τα χρόνια, ερχόντουσαν ωραία, χαρισματικά, ανάμεσα στα άλλα, παιδιά, συχνά (πώς όχι;) δεν μπορούσα να απαντήσω σε κάποια ερώτηση, έμαθα ωριμάζοντας να λέω «θα το κοιτάξω και θα σου απαντήσω αύριο, δεν το ξέρω, δεν το έχω σκεφτεί, δε χρειάστηκε ως τα τώρα να το αναζητήσω» κτλ., αλλά ο πανικός κάθε χρόνο εκεί. Προσπαθώντας λογικά να εξηγήσω αυτό το άγχος, έβρισκα πως ίσως, επειδή υπήρξα προκλητικός μαθητής, σχεδόν αλαζόνας και συχνά προσπαθούσα να φέρω σε δύσκολη θέση τους δασκάλους μου θέτοντας απίθανες ερωτήσεις, φοβόμουν, όταν πια έγινα εγώ δάσκαλος, ότι θα βρισκόταν κάποιο ζιζάνιο να μου ανταποδώσει τις προκλήσεις.
Εικόνα
Ήταν πασίγνωστη στα νιάτα της, όταν τραβήχτηκε –θεωρητικά– αυτή η φωτογραφία. Είχε γίνει αρκετά διάσημη ως diseuse και εμφανιζόταν τακτικά σε μικρές επιθεωρήσεις μέχρι που πέρασε η μόδα τους. O κόσμος διασκέδαζε βλέποντας μια γυναίκα τόσο εμφανώς αριστοκρατική να καταδέχεται να ψυχαγωγεί το κοινό με τέτοιον τρόπο. Αυτό το στοιχείο καταδεκτικότητας στις εμφανίσεις της επέβαλλε το σεβασμό, αλλά όχι παντού: όταν προσπάθησε να ψυχαγωγήσει γυναίκες σε εργοστάσια στα χρόνια του πολέμου, τη θεώρησαν πολύ σνομπ για τα λαϊκά γούστα. Φαινόταν εκτός εποχής με τα μακριά της φορέματα, το αραχνο˛φαντο μαντίλι δεμένο στο μικρό δαχτυλάκι του αριστερού της χεριού.
Εικόνα
Μόλις κλείσει τα δεκατέσσερα, η μάνα θα τον ξυπνήσει πρωί πρωί και θα τον περάσει στην απέναντι όχθη του ποταμού Oυμγκούζα. O ποταμός κυλά πάνω από τις πέτρες και τους αγκαθόθαμνους. Nωρίς το πρωί, και πιο πέρα βλέπουν τον καπνό να σκαρφαλώνει πάνω από το κέντρο της πόλης και ακούνε την βοή των επίμονων τρένων. Στον μεγάλο τους περίπατο η μάνα δεν λέει τίποτα. Στο τέλος, σταματάει, κρατώντας τον από το χέρι, κάτω από ένα μεγάλο δέντρο που εκείνος δεν έχει δει ποτέ και λέει: «Φομπάθα…». Η φωνή της ένας ψίθυρος. O Φουμπάθα δεν ξέρει αν πρέπει να απαντήσει ή αν φωνάζει κάποιον που είναι απών, μια ανάμνηση στα χέρια της. «Φουμπάθα…» Ψάχνει τον αέρα με τη φωνή της και γυρίζει γύρω γύρω από το δέντρο.
Εικόνα
Παράγραφοι
 Kάθε παράγραφος πρέπει να ξεχωρίζει από την άλλη. Γι' αυτό . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
   . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

Ο/η είπε...